Trách nhiệm phát triển môn thể thao
Hiện tại, thể thao Việt Nam đang có 44 Liên đoàn, Hiệp hội đã được thành lập đi vào hoạt động. Trong đó, ngoài Ủy ban Olympic và Ủy ban Paralympic, 42 Liên đoàn, Hiệp hội được ra đời để là tổ chức xã hội – nghề nghiệp của những môn thể thao cụ thể.
Hàng năm, Cục TDTT Việt Nam và Ủy ban Olympic Việt Nam có chương trình làm việc với các Liên đoàn, Hiệp hội các môn thể thao giúp đánh giá công tác hoạt động và lắng nghe trao đổi để giải quyết khó khăn. Yêu cầu luôn được đặt ra là từng Liên đoàn, Hiệp hội môn thể thao phải kiện toàn công tác từ nhân sự tới chương trình, thực hiện hoạt động làm tốt sự phát triển môn thể thao của mình.
Đây là những nội dung mà ngành thể thao đưa vào nội dung để xây dựng Thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư 01/2021/TT-BVHTTDL ngày 3-2-2021 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quy định một số biện pháp thực hiện chức năng quản lý nhà nước đối với hoạt động TDTT của hội thể thao quốc gia. Khi tiếp nhận ý kiến từ 42 Liên đoàn, Hiệp hội để có những nội dung phù hợp giúp xây dựng Thông tư sửa đổi, Cục TDTT Việt Nam thấy được không ít đóng góp có tính thực tiễn. Nhiều ý kiến cùng hướng đến là việc xây dựng Thông tư sửa đổi cần theo hướng tập trung quy định nghĩa vụ và trách nhiệm của các Liên đoàn, Hiệp hội thể thao quốc gia trong quá trình hoạt động và các biện pháp quản lý nhà nước đối với hoạt động của Liên đoàn, Hội thể thao quốc gia.
Ngoài ra, nhiều Liên đoàn, Hiệp hội chờ đợi sự đổi mới là được cùng tham gia xây dựng chiến lược, quy hoạch, các chính sách phát triển thể dục, thể thao và các quy định quản lý nhà nước liên quan đến hội thể thao quốc gia trong phạm vi môn của mình với Cục TDTT Việt Nam khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Thay vì lúc này, Liên đoàn, Hiệp hội thể thao chỉ được thông báo, đề xuất, tham khảo ý kiến.
Tự chủ tổ chức giải đấu
Thời gian qua, một số Liên đoàn, Hiệp hội thể thao tiến dần đến việc chủ động tổ chức giải đấu thể thao trong nước bằng kinh phí chủ động của mình, không cần kinh phí nhà nước. Một số Liên đoàn, Hiệp hội đang thực hiện điều này như golf, bóng đá, bóng chuyền, quyền Anh, bắn súng, võ thuật tổng hợp (MMA)… Đồng thời, ngành thể thao đã hướng đến sẽ đặt hàng các Liên đoàn, Hiệp hội thể thao quốc gia tổ chức giải đấu theo yêu cầu chuyên môn và kinh phí được cấp.
Quy định cụ thể ở Thông tư 01/2021/TT-BVHTTDL, trước khi Thông tư sửa đổi ban hành, với các giải thi đấu không sử dụng kinh phí nhà nước, là: “Liên đoàn, Hiệp hội thể thao quốc gia báo cáo Cục TDTT Việt Nam kế hoạch tổ chức các giải thi đấu, trận thi đấu do liên đoàn, Hiệp hội thể thao quốc gia chịu trách nhiệm kinh phí, không sử dụng ngân sách nhà nước để tổng hợp vào kế hoạch thi đấu quốc gia hàng năm và tổ chức giải theo kế hoạch sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt”.
Trong đó, Cục TDTT Việt Nam là đơn vị kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện luật thi đấu của môn thể thao, điều lệ giải thể thao, quy chế tổ chức hoạt động thể thao chuyên nghiệp của môn thể thao thuộc thẩm quyền ban hành của Chủ tịch liên đoàn, Hiệp hội thể thao quốc gia.
Tính riêng năm 2026, thể thao thành tích cao Việt Nam dự kiến tổ chức các giải thi đấu hệ thống quốc gia của 63 môn (gồm thể thao thành tích cao, thể thao cho mọi người). Gần như chắc chắn, Cục TDTT Việt Nam vẫn là đơn vị cấp kinh phí cho nhiều môn để tổ chức chương trình thi đấu theo các quy định.
Khi Liên đoàn, Hiệp hội thể thao được tăng cường thêm vai trò và tự chủ về kinh phí, đây hoàn toàn là cánh tay nối dài có giá trị giúp giảm gánh nặng cho nhà nước ở nhiều hoạt động tổ chức thi đấu thể thao. Chuyên gia thể thao Nguyễn Hồng Minh (nguyên Vụ trưởng Vụ thể thao thành tích cao 1, Tổng cục TDTT) từng chia sẻ: “Thể thao Việt Nam tiến tới sự phát triển, sự đầu tư tập trung cho các môn thể thao và tổ chức hoạt động thi đấu thể thao thì cũng cần tính đến vai trò của các Liên đoàn, Hiệp hội thể thao. Đây là tổ chức xã hội – nghề nghiệp sẽ phải đảm bảo những trách nhiệm của mình trong việc quản lý môn thể thao…”.
