WORLD CUP 2026: Ngày hội lớn toàn cầu

Một World Cup toàn cầu hóa

Lần đầu tiên trong lịch sử, World Cup trải dài trên một vùng địa lý khổng lồ, kéo theo đó là hoạt động kinh tế lan rộng khắp thế giới. Chưa bao giờ khái niệm toàn cầu hóa lại được phản ánh đậm nét như tại ngày hội lần này, thông qua dòng chảy du lịch, bản quyền truyền hình và dịch vụ làm thay đổi hoàn toàn cách thức tiếp cận bóng đá của công chúng.

Sự đa dạng của 48 đội tuyển cũng là điều chưa từng thấy, khi nhiều thập niên qua, World Cup chủ yếu là cuộc chơi của châu Âu và Nam Mỹ. Ngày nay, châu Á có 9 đại diện; châu Phi cung cấp số đội nhiều nhất lịch sử (10 đội); Bắc Mỹ lần đầu tiên chứng kiến những quốc gia như Curacao góp mặt. Uzbekistan hay Jordan lần đầu tiên bước lên sân khấu lớn nhất hành tinh. Những đội bóng từng chỉ xuất hiện ở vòng loại, giờ đây có cơ hội kể câu chuyện của mình trước hàng tỷ khán giả. Tính đa dạng còn được nhìn thấy từ sự có mặt của những HLV lão làng như Dick Advocaat (đội Curacao) hay Hugo Broos (đội Nam Phi).

Đối với khán giả, đây là một trải nghiệm đa chiều tuyệt đối. Người xem truyền hình có thể xem tới 4 trận/ngày ở vòng bảng. CĐV tại chỗ có thể xem 1 trận đấu dưới cái nóng sa mạc ở Texas, ngay sau đó bay hàng ngàn cây số để tận hưởng bầu không khí mát mẻ tại các thành phố cảng Canada. Sự xê dịch liên tục và sự va đập của các trường phái bóng đá vô danh chính là thỏi nam châm tạo nên tính bất ngờ - thứ đặc sản tối thượng mà thể thức 48 đội hứa hẹn sẽ mang lại.

Mỹ hạn chế khả năng dịch chuyển

Chính sách visa hiện nay của Chính phủ Mỹ tạo ra vấn đề: World Cup toàn cầu nhưng khả năng dịch chuyển của con người bị hạn chế. Mỹ tạm ngừng cấp visa cho 75 quốc gia, trong đó có cổ động viên (CĐV) của 7 đội châu Phi (Senegal, Ai Cập, Tunisia, Bờ Biển Ngà, Algeria, Ghana, Cape Verde), 2 đội Nam Mỹ (Brazil, Colombia), 3 đội châu Á (Iran, Uzbekistan, Jordan) và Haiti. Khoảng 150 CĐV Ghana bị từ chối visa, Morocco có 40/42 CĐV bị từ chối, Jordan có 57% visa bị lắc đầu, Ai Cập nằm trong 11 quốc gia có tỷ lệ từ chối hơn 40%. Hàng chục CĐV Scotland được cấp visa nhưng đến ngày 3-6, bị chuyển sang tình trạng “hạn chế di chuyển”, nghĩa là bị từ chối nhập cảnh.

Luật sư thể thao quốc tế Khayran Noor nhận định: World Cup đang tồn tại giao điểm của nghịch lý: bóng đá mang tính toàn cầu, nhưng khả năng dịch chuyển của con người thì không. Vẫn còn đó những lo ngại về sự hiện diện của lực lượng ICE (Cơ quan Quản lý di trú Mỹ) trong và xung quanh các sân vận động, dù giới chức Bộ An ninh nội địa khẳng định sẽ không có chiến dịch bắt giữ hàng loạt. Trong khi đó, FIFA đối mặt với làn sóng chỉ trích dữ dội về giá vé - một số trường hợp đã vượt mốc 30.000USD/vé trên thị trường thứ cấp.

Sân khấu lớn của bóng đá thế giới

Trong lần World Cup được tổ chức tại Mỹ gần nhất là năm 1994, đội Brazil đã nâng chiếc cúp vàng. Với kỳ vọng “chu kỳ 24 năm” từ sau lần vô địch cuối cùng năm 2002, họ đã thuê một HLV nước ngoài, Carlo Ancelotti (Italy) - điều chưa từng xảy ra trong suốt 101 năm lịch sử bóng đá Brazil. Trong khi đó, Lionel Messi và Cristiano Ronaldo đang làm điều chưa huyền thoại nào làm được: dự World Cup lần thứ 6 ở tuổi 40.

Messi sẽ vĩ đại hơn Maradona nếu giúp Argentina vô địch lần nữa, trong khi bóng đá Bồ Đào Nha đang trông chờ vào Ronaldo. Cùng với họ, Anh muốn phá bỏ “lời nguyền” 60 năm khi đăng quang lần duy nhất năm 1966; Tây Ban Nha muốn tái lặp kỳ tích vô địch Euro và World Cup liên tiếp; Pháp, với thế hệ tài năng đang độ chín muồi, muốn chứng tỏ thành tích á quân năm 2022 chỉ là may rủi trên chấm 11m luân lưu (thua Argentina của Messi).

48 đội tuyển, 48 giấc mơ riêng. Một số đến để vô địch. Một số đến để lần đầu đặt chân lên sân khấu lớn nhất thế giới và chứng minh đất nước mình xứng đáng có mặt. World Cup 2026 vì thế phản chiếu một thế giới nhiều khác biệt, thách thức và thay đổi. Nhưng chính sự đa dạng ấy lại làm nên sức hấp dẫn đặc biệt. Bởi cuối cùng, bất kể đến từ đâu, mọi đội tuyển đều bước vào cùng một sân chơi, theo đuổi cùng một chiếc cúp và cùng mang theo niềm tự hào của quốc gia mình. Đó là lý do World Cup vẫn luôn là sân khấu lớn nhất của bóng đá thế giới.