“Những thành công của đội tuyển quốc gia và U23 Việt Nam đã tạo nên sự quan tâm lớn dành cho bóng đá nước nhà. Người hâm mộ luôn mong muốn mỗi đội tuyển khi ra sân đều giành chiến thắng. Đó là tín hiệu tích cực, nhưng với các đội trẻ, cách nhìn nhận cần có sự khác biệt”, ông Đoàn Minh Xương phân tích.
Theo vị chuyên gia này, đặc thù của bóng đá trẻ nằm ở tính kế thừa và sự biến động liên tục về lực lượng. Không giống đội tuyển quốc gia với bộ khung tương đối ổn định, các đội U20 phải xây dựng lại gần như mỗi chu kỳ, khi cầu thủ trưởng thành, chuyển nhóm tuổi hoặc có sự thay đổi về phong độ. “Ở mỗi lứa cầu thủ trẻ, chúng ta không thể đòi hỏi sự ổn định và đồng đều tuyệt đối ở tất cả các tuyến. Có những thế hệ sở hữu nhiều cá nhân nổi bật, nhưng cũng có những lứa cần thêm thời gian để hoàn thiện. Vì vậy, việc đánh giá một đội trẻ không nên chỉ dựa trên thành tích ngắn hạn mà cần nhìn vào quá trình phát triển của cầu thủ”, ông Xương cho biết.
Dưới góc độ chuyên môn, thất bại của U20 Việt Nam tại vòng loại U20 châu Á 2027 cần được xem là một dữ liệu quan trọng để nhìn lại nhiều vấn đề trong công tác đào tạo trẻ. Từ khâu tuyển chọn, xây dựng lực lượng, chất lượng thi đấu của các giải trẻ trong nước cho đến khả năng chuẩn bị cho những sân chơi quốc tế, tất cả đều cần được phân tích một cách toàn diện. “Những trận đấu ở cấp độ trẻ không chỉ nhằm mục tiêu giành chiến thắng mà còn là quá trình kiểm chứng chất lượng đào tạo. Qua đó, những người làm bóng đá có thể nhận ra điểm mạnh, điểm yếu của từng lứa cầu thủ để có sự điều chỉnh phù hợp”, chuyên gia Đoàn Minh Xương nhận định.
Bên cạnh những vấn đề nội tại, U20 Việt Nam cũng gặp nhiều bất lợi về mặt khách quan khi rơi vào bảng đấu có tính cạnh tranh rất cao. Iran và CHDCND Triều Tiên đều là những nền bóng đá mạnh tại châu Á, sở hữu hệ thống đào tạo trẻ được đầu tư bài bản và thường xuyên góp mặt ở các giải đấu quốc tế. Đáng chú ý, CHDCND Triều Tiên tham dự vòng loại với lực lượng từng thi đấu tại U17 World Cup 2025.
Đây là lợi thế lớn về kinh nghiệm, bản lĩnh và khả năng thích nghi với môi trường bóng đá quốc tế. Trong khi đó, Iran vốn được xem là một trong những quốc gia có nền tảng bóng đá trẻ hàng đầu châu lục, với nguồn cầu thủ dồi dào và thể chất vượt trội. Trong bối cảnh phải đối đầu với những đối thủ có trình độ cao, U20 Việt Nam còn gặp khó khăn khi chưa có sự chuẩn bị tối ưu, đồng thời thiếu vắng một số cầu thủ quan trọng. Những yếu tố này phần nào ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của đội bóng.
“Không thể phủ nhận U20 Việt Nam còn nhiều điểm cần cải thiện, nhưng cũng không nên nhìn nhận thất bại này theo hướng quá tiêu cực. Điều quan trọng là từ kết quả đó, bóng đá Việt Nam cần rút ra những bài học cụ thể để nâng cao chất lượng đào tạo trẻ, tạo ra sự chuẩn bị tốt hơn cho các thế hệ tiếp theo”, ông Đoàn Minh Xương nhấn mạnh.
Sự phát triển của bóng đá trẻ luôn cần một quá trình dài hạn. Một lứa cầu thủ không thể được đánh giá chỉ qua một giải đấu, cũng như một thất bại không thể phủ nhận những nỗ lực trong công tác đào tạo. Điều cần thiết lúc này là sự nhìn nhận tỉnh táo, khoa học và kiên nhẫn để U20 Việt Nam tiếp tục hoàn thiện, hướng đến mục tiêu xây dựng nguồn lực kế cận bền vững cho bóng đá nước nhà.