Trận chung kết hôm 18-1 giữa chủ nhà Morocco và Senegal được kỳ vọng là ngày hội của bóng đá châu Phi, song những gì diễn ra lại là một "vở kịch" phản cảm.
Phút bù giờ thứ hai, Senegal tưởng như đã vươn lên dẫn trước, nhưng bàn thắng bị từ chối vì lỗi của Abdoulaye Seck với đội trưởng Morocco Hakimi - một quyết định gây tranh cãi khi các góc quay chậm cho thấy va chạm rất nhẹ. Chỉ vài phút sau, trọng tài Jean-Jacques Ndala (Congo) tham khảo VAR và cho Morocco hưởng phạt đền sau pha ngã của Brahim Diaz trong vòng cấm. Quyết định này châm ngòi cho sự phẫn nộ vượt tầm kiểm soát. HLV Pape Thiaw cùng phần lớn cầu thủ Senegal rời sân, bỏ lại thủ quân Sadio Mane đơn độc trên sân. Sau 14 phút hỗn loạn, Mane đã thuyết phục các đồng đội trở lại sân. Diaz của Morocco thực hiện kiểu đá "Panenka" đầy ngạo mạn nhưng thủ môn Edouard Mendy dễ dàng ôm gọn. Senegal sau đó thắng 1-0 nhờ siêu phẩm của Pape Sarr ở hiệp phụ. Hàng triệu người Senegal đổ ra đường phố thủ đô Dakar ăn mừng chức vô địch thứ hai trong lịch sử.
Gần 2 tháng sau trận đấu, Ủy ban kháng nghị CAF căn cứ Điều 82 và 84 trong điều lệ AFCON tuyên bố Senegal "tự ý rời sân trước khi trận đấu kết thúc mà không có sự cho phép của trọng tài", do đó bị xử thua 0-3 và tước danh hiệu; riêng HLV Pape Thiaw bị cấm chỉ đạo các trận vòng loại World Cup. Phía Senegal lập tức có những phản ứng gay gắt. Tổng thư ký Liên đoàn Bóng đá Senegal Abdoulaye Seydou Sow tuyên bố trên sóng truyền hình quốc gia: “Đây là nỗi xấu hổ của châu Phi. Quyết định này là trò hề, không có cơ sở pháp lý. Chúng tôi sẽ không lùi bước. Pháp luật đứng về phía chúng tôi”. Ông khẳng định, Senegal sẽ kháng cáo lên Tòa án Trọng tài Thể thao (CAS), dù có thể mất cả năm.
Các cầu thủ cũng lên tiếng mạnh mẽ trên mạng xã hội. Trung vệ Moussa Niakhaté đăng ảnh cầm cúp kèm chú thích: “Hãy đến lấy nó đi! Họ điên rồi!”. Hậu vệ El Hadji Malick Diouf viết: “Đây không phải là điều tôi mong đợi…”. Người hâm mộ Senegal đăng đàn chỉ trích CAF thiên vị nước chủ nhà Morocco, làm tổn hại uy tín bóng đá châu Phi. Phía ngược lại, Morocco đón nhận danh hiệu CAN đầu tiên kể từ năm 1976 với tuyên bố đầy thận trọng: "Cách tiếp cận của chúng tôi chưa bao giờ nhằm thách thức thành tích thể thao, chỉ đơn thuần yêu cầu áp dụng các quy định của giải đấu".
Sự việc không chỉ dừng ở một chức vô địch bị tước, nó phơi bày những vấn đề của bóng đá châu Phi hiện nay. CAF bị chỉ trích nặng nề vì quy trình kháng cáo chồng chéo. Trên thực tế, CAF đã có cơ hội xử lý vấn đề ngay sau trận chung kết. Thế nhưng, Ủy ban kỷ luật ban đầu chỉ phạt tiền hơn 1 triệu USD và cấm thi đấu một số cầu thủ, nhưng giữ nguyên kết quả. Phải đến khi Morocco kháng nghị, ủy ban cấp cao hơn mới lật ngược tình thế. Điều này cho thấy sự thiếu nhất quán trong hệ thống xét xử của CAF.
