92 năm kể từ trận đấu vòng loại trực tiếp đầu tiên và cũng là duy nhất – thất bại 2-4 trước Hungary năm 1934, khi World Cup còn chưa có vòng bảng – Ai Cập mới lại đứng trước một trận knock-out. Và lần này, họ đến đây không phải nhờ may mắn của bảng đấu, mà bằng chuỗi bất bại dài nhất lịch sử các kỳ World Cup của mình. Người tạo ra sự khác biệt ấy, không ai khác, là Salah.
Một người, một đội tuyển
Salah đang đứng trước ngưỡng cửa lịch sử. Với 68 bàn thắng cho đội tuyển quốc gia, anh chỉ còn cách một bàn để cân bằng kỷ lục ghi bàn của chính HLV Hossam Hassan – người đang nắm giữ thành tích 69 bàn. Bàn thắng trong trận gặp New Zealand không chỉ là khoảnh khắc nâng tỷ số lên 2-1 mà còn đưa Salah trở thành cầu thủ ghi nhiều bàn nhất lịch sử World Cup của Ai Cập với 3 pha lập công. Sự kết nối giữa kỷ lục của ông thầy và kỷ lục của người học trò mang một ý nghĩa biểu tượng đặc biệt: một thế hệ tiếp nối thế hệ khác, như chính Hossam Hassan đã chia sẻ khi nói về khả năng Salah san bằng thành tích của mình.
Tuy nhiên, vai trò của Salah vượt xa những con số thống kê. Anh là thủ lĩnh tinh thần và là biểu tượng của một thế hệ cầu thủ đang khao khát thoát khỏi bóng ma "gần nhưng chưa tới" của bóng đá Ai Cập tại các kỳ World Cup trước. Như HLV Hossam Hassan khẳng định "Salah là một cầu thủ đam mê", và chính ngọn lửa ấy đã truyền cảm hứng cho toàn đội.
Các con số của Opta không nói dối: 34 tuổi, Salah tạo ra 11 cơ hội cho đồng đội qua vòng bảng – chỉ kém một mình Leandro Trossard của Bỉ (13 cơ hội) trong toàn giải. Anh ghi 1 bàn, có 2 kiến tạo, trực tiếp tham gia vào chiến thắng lịch sử 3-1 trước New Zealand – trận thắng World Cup đầu tiên trong toàn bộ lịch sử bóng đá Ai Cập.
Nhưng đằng sau những con số ấy là một nghịch lý đáng suy ngẫm: một nền bóng đá sở hữu số lần vô địch châu Phi nhiều nhất lịch sử, lại phải đợi đến khi một cá nhân bước vào độ chín muộn của sự nghiệp mới chạm được cột mốc mà nhiều quốc gia nhỏ hơn đã vượt qua từ lâu. Salah không chỉ là chân sút – anh là điểm tựa tâm lý, là lý do khiến một đội bóng vốn phòng ngự là chính dám chơi tấn công hơn dưới bàn tay Hassan, người từng là một trong những người chỉ trích anh gay gắt nhất khi Salah chọn quay lại Liverpool điều trị chấn thương sau AFCON 2024.
Khi Salah còn hơn cả 1 cầu thủ
Điều làm nên sự khác biệt của Salah trong trận đấu sắp tới nằm ở sự toàn diện trong lối chơi của anh. Anh không chỉ là người kết thúc các pha bóng mà còn là người kiến tạo nhịp đập cho toàn bộ hàng công. Sự hiện diện của Salah còn thu hút sự chú ý của hàng thủ đối phương, tạo khoảng trống cho những người đồng đội như Omar Marmoush hay Mahmoud Saber – người đã ghi bàn trong trận hòa Iran .
Tuy nhiên, cũng có những điểm cần cân nhắc. Phong độ của Salah có thể bị ảnh hưởng bởi một mùa giải cuối cùng nhiều biến động tại Liverpool, dù anh vẫn là một trong những cầu thủ nguy hiểm nhất. Thêm vào đó, Ai Cập đang đối mặt với bài toán lực lượng khi thiếu vắng một số trụ cột ở hàng thủ, và Salah không thể gánh vác mọi thứ một mình.
Đây chính là lỗi hệ thống mà trận đấu với Australia phơi bày rõ nhất: sự phụ thuộc gần như tuyệt đối vào một cá nhân. Khi Salah rời sân ở Seattle, đội hình Ai Cập lập tức mất đi sự đe dọa – họ không thể đánh bại Iran, phải chấp nhận vị trí nhì bảng. HLV Hassan, dù tự tin "chúng tôi đã chuẩn bị cho cả hai kịch bản", vẫn phải thừa nhận sẽ không mạo hiểm tung Salah vào sân trừ khi chắc chắn 100% về thể trạng.
Những con số biết nói và thách thức từ Australia
Đối thủ Australia, ngược lại, là hình mẫu của một tập thể không ngôi sao nhưng có tổ chức. Họ chỉ tạo ra 26 cú sút suốt vòng bảng – ít thứ nhì giải, chỉ nhiều hơn Croatia – với chỉ số xG thấp nhất giải (2,1). Hai trận cuối, họ không ghi nổi bàn nào, tổng xG vỏn vẹn 0,9. Nhưng đổi lại, hàng thủ của HLV Tony Popovic chỉ để đối thủ đạt xG trung bình 0,052 mỗi cú sút – chỉ kém Tây Ban Nha.
Siêu máy tính Opta, sau 25.000 lần mô phỏng, chỉ chênh nhau vỏn vẹn 8,2 điểm phần trăm giữa hai đội: Ai Cập 38,6% thắng, Australia 30,4%, còn lại là khả năng hòa. Đây được xem là cặp đấu cân bằng nhất vòng 1/32.
Trận đấu với Australia sẽ là thước đo cho tham vọng của Ai Cập và là sân khấu để Salah một lần nữa khẳng định đẳng cấp. Dù kết quả có ra sao, hành trình của anh tại World Cup này – với những kỷ lục và tình cảm từ người hâm mộ – đã khắc sâu tên tuổi của Salah vào lịch sử bóng đá nước nhà, minh chứng rõ nhất cho giá trị mà một cá nhân vĩ đại có thể mang lại cho cả một quốc gia.
