Hành trình ấy bắt đầu với một phút im lặng. Không la hét, không đập bàn. Khi các cầu thủ bước vào phòng thay đồ, Tuchel chỉ ngồi xuống. Ông để họ có một khoảng lặng để thở, trước khi đưa ra thông điệp được cả thế giới nhắc đến sau trận đấu: "Ngay cả khi chúng ta thua, điều đó cũng sẽ không thay đổi cách tôi nhìn nhận các bạn trong 17 ngày qua. Nhưng hãy làm theo cách của chúng ta".
Harry Kane tiết lộ sau trận: bài phát biểu giữa hiệp của Tuchel đã nâng tinh thần cả đội lên. Declan Rice không giấu cảm xúc: "Đó là một trong những khoảnh khắc khiến tôi nghĩ: 'Ông ấy thật sự là một HLV vĩ đại'". Và rồi điều mà Anh đã tìm kiếm suốt 60 năm bỗng xuất hiện: một hiệp hai bùng nổ, tàn nhẫn và không thể ngăn chặn.
Chỉ trong 10 phút đầu hiệp hai, thủ môn Croatia Dominik Livakovic phải thực hiện bảy cú cản phá. Có chuỗi 85 giây mà anh liên tiếp ngăn chặn ba cú sút của O'Reilly, Gordon và Konsa, rồi thêm một pha cứu thua kép từ Kane. Đó là mật độ tấn công mà, như Sky Sports nhận xét, "hầu hết các đội tại World Cup này chưa tạo ra được trong cả trận đấu".
Tuchel không phải Southgate — và đó là điểm mấu chốt
Trong bóng đá, việc thay đổi một di sản văn hóa còn khó hơn thay đổi một đội hình. Và có lẽ, Thomas Tuchel vừa thực hiện một cuộc cách mạng thầm lặng tại phòng thay đồ của đội tuyển Anh, trong trận mở màn đầy sóng gió trước Croatia.
Gareth Southgate xây dựng Anh bằng sự chắc chắn và thận trọng. Ông đưa Anh vào chung kết Euro 2020, vào bán kết World Cup 2018 và bán kết World Cup 2022 — những thành tích lịch sử. Nhưng cái giá là một lối chơi phòng thủ, cẩn trọng đến mức đôi khi tê liệt sáng tạo. Lối chơi của Tam Sư vẫn bị gắn mác "khô khan" và "thận trọng". Sự thận trọng ấy đã ngấm vào máu thịt . Họ chơi như những chiến binh dựng cỗ máy chiến tranh, chờ đợi đối phương chết vì già nua.
Cái bóng của sự sợ thất bại thường lớn hơn khát vọng chiến thắng.
Nhưng ở Dallas, trong hiệp hai, chiếc máy ấy đã được thay bằng một cỗ máy khác: nhanh, dữ dội và đầy chất "chơi". Sự thay đổi nằm ở đâu? Trước hết là tư duy. "Sự nhút nhát" trong các đường chuyền, thói quen chuyền về cho thủ môn, bị xóa bỏ. Tuchel thay đổi hoàn toàn điều đó: ông yêu cầu các cầu thủ dám "đi qua khe hở" để tăng tốc trận đấu. Và điều thú vị là, khi đội nhà dẫn 3-2, thay vì rút về phòng thủ như thói quen thời Southgate, Tuchel tung vào sân ba tiền đạo (Saka, Rashford, Rogers) để kết liễu đối thủ . Một tín hiệu rõ ràng: "Bảo vệ chiến thắng" là sự hèn nhát. Như Bellingham nói sau trận: "Đội bóng mà chúng tôi muốn trở thành đã được thể hiện trong hiệp hai".
Những yếu tố tạo ra phiên bản Anh mới
Nhìn lại hành trình từ khi Tuchel nhậm chức đến hôm nay, có ba yếu tố định hình sự thay đổi rõ nhất. Thứ nhất: can đảm chiến thuật. Tuchel không ngại thay đổi sơ đồ và thay người ngay trong hiệp một nếu cần — Rashford vào sân không phải để giữ thế trận mà để tăng tốc tấn công khi Croatia đã kiệt sức. Đó là tư duy tấn công chủ động, không phải phản ứng thụ động.
Thứ hai: trao niềm tin cho thế hệ trẻ. Bellingham, Doue, O'Reilly — những cầu thủ còn trẻ được trao không gian để bày tỏ chính mình trong hệ thống, thay vì bị ép vào khuôn mẫu cố định. Thứ ba: tinh thần tập thể. Khi Anh giành vé World Cup sau chiến thắng trước Latvia, Tuchel nói thẳng với cả đội: "Giấc mơ thời thơ ấu của tôi là được đến World Cup. Tôi không thể tự hào hơn khi được đến đó cùng các anh. Chúng ta sẽ làm cho nước Mỹ rung chuyển".
Tất nhiên, vẫn còn đó những điểm yếu. Hàng thủ Anh, với sự lựa chọn gây tranh cãi Ezri Konsa, vẫn để lại nhiều khoảng trống và hai bàn thua khá dễ dàng . Các chuyên gia lo ngại rằng lối đá pressing tầm cao và tốc độ này sẽ khó duy trì trong cái nóng khắc nghiệt của mùa hè Mỹ khi giải đấu diễn ra ở các sân vận động không có mái che.
Nhưng đó là chuyện của tương lai. Sáu trận thắng toàn bộ trong vòng loại, không để thủng lưới một lần. Chiến thắng 4-2 trước Croatia trong trận khai mạc. Anh chưa giành World Cup — nhưng lần đầu tiên trong nhiều năm, người ta cảm thấy họ đang đến giải đấu này không phải để không thua, mà để thắng.
Đó là sự khác biệt mà Tuchel mang đến. Và đó là thứ mà 60 năm chờ đợi cần hơn bất kỳ chiến thuật nào.
