Vé chung kết 10.990 USD và những cú sốc "giá động"
Ngày 2-4, FIFA mở đợt bán vé mới và ngay lập tức gây sốc khi công bố mức giá cao nhất cho vé chung kết tại sân MetLife (New Jersey) lên tới 10.990 USD. Con số này cao hơn gấp gần 7 lần so với mức giá cao nhất của trận chung kết World Cup 2022 tại Qatar (chỉ khoảng 1.600 USD). So với đợt bán hồi tháng 12 năm ngoái, giá vé hạng cao nhất cũng đã tăng thêm hơn 2.000 USD (từ 8.680 USD lên 10.990 USD).
Không chỉ vé chung kết, giá vé các hạng thấp hơn cũng tăng đáng kể. Vé Category 2 hiện là 7.380 USD (từ 5.575 USD), Category 3 là 5.785 USD (từ 4.185 USD). Nguyên nhân đến từ chính sách “giá động” (dynamic pricing) mà FIFA áp dụng – giá vé lên xuống theo nhu cầu thị trường. Hệ thống bán vé cũng gặp lỗi kỹ thuật khiến nhiều người hâm mộ mất hàng giờ để truy cập được vào website.
Chính sách này đã vấp phải làn sóng phản đối dữ dội. Mới tháng trước, 69 nghị sĩ Dân chủ của Quốc hội Mỹ đã gửi thư tới Chủ tịch FIFA Infantino, chỉ trích rằng việc định giá năng động đi ngược lại sứ mệnh "thúc đẩy khả năng tiếp cận và hòa nhập" của giải đấu. Họ cảnh báo hậu quả sẽ khiến World Cup 2026 trở nên "xa xỉ và khó tiếp cận nhất về mặt tài chính".
"Ma trận" thuế: Đội nhỏ chịu thiệt, đội lớn được ưu ái
Trong khi người hâm mộ "xoay như chong chóng" với giá vé, thì các liên đoàn thành viên cũng đau đầu với một bài toán khác: thuế. Khác với World Cup 1994 (FIFA được miễn thuế) và World Cup 2022 (Chính phủ Qatar miễn thuế toàn bộ), lần này FIFA đã không thể đàm phán thành công một thỏa thuận miễn thuế tổng thể với chính phủ Mỹ.
Hệ quả là hơn một nửa (khoảng 30/48) đội tuyển tham dự sẽ phải chịu thêm chi phí thuế liên bang, tiểu bang và thành phố, trừ khi quốc gia của họ có Hiệp định tránh đánh thuế hai lần (DTA) với Mỹ. Đáng chú ý, hầu hết các nước châu Âu, cùng Australia, Ai Cập, Morocco và Nam Phi có DTA. Nhưng những "đội nhỏ" như Cape Verde, Curaçao (lần đầu dự World Cup) hay Haiti sẽ không có "phao cứu sinh" này.
Họ sẽ phải chịu thuế doanh nghiệp liên bang 21% và nhiều mức thuế tiểu bang khác nhau: 0% tại Florida (Miami), 10,75% tại New Jersey (nơi tổ chức chung kết) và lên tới 13,3% tại California (Los Angeles, San Francisco). Các cầu thủ và HLV (thu nhập cao) sẽ chịu thuế thu nhập cá nhân lên tới 37%.
Một nghịch lý nữa: Ngân sách FIFA cấp cho mỗi đội tham dự là 1,5 triệu USD, bất chấp chi phí khác biệt. Khoản trợ cấp sinh hoạt hàng ngày cho mỗi thành viên cũng bị cắt từ 850 USD (Qatar 2022) xuống còn 600 USD, trong khi giá cả tại Mỹ đắt đỏ hơn nhiều.
Chuyên gia tư vấn thuế Oriana Morrison (từng tư vấn cho Brazil và Bồ Đào Nha) chỉ rõ: "Các đội nhỏ, những người mà khoản tiền này có thể tạo ra sự khác biệt lớn cho nền bóng đá của họ, sẽ bị trừng phạt bằng các hóa đơn thuế khổng lồ của Mỹ. Đó là số tiền đáng lẽ có thể phát triển bóng đá địa phương tốt hơn, nhưng nó sẽ ở lại Mỹ."
