Thổ cẩm người Mạ “sống” lại trong ngôn ngữ thời trang đương đại

Legacy In Bloom: Cuộc viễn chinh của người trẻ tìm về cội nguồn

Trước nguy cơ mai một của các làng nghề truyền thống, chiến dịch Legacy In Bloom (Di sản đang nở rộ) ra đời như một lời giải cho bài toán bảo tồn. Được khởi xướng bởi Ao Kim Ngọc – một nhà sáng tạo trẻ với nhãn quan sắc sảo – dự án không chọn cách sao chép nguyên mẫu một cách máy móc. Thay vào đó, họ thực hiện một cuộc "giải mã" văn hóa.

Ekip đã trực tiếp làm việc với các nghệ nhân Tà Lài để chắt lọc những tinh túy nhất: từ cấu trúc màu sắc đặc trưng đến giá trị biểu tượng học của từng hoa văn. Những nét tinh hoa đó được hòa quyện vào thẩm mỹ đương đại của thương hiệu Lypara, tạo nên những bộ trang phục vừa mang hơi thở đường phố trẻ trung, vừa giữ trọn vẹn "hồn cốt" của người Mạ. "Chúng tôi thu thập những mảnh ký ức sống", Ao Kim Ngọc chia sẻ, "để di sản không chỉ để ngắm nhìn, mà còn để mặc, để cảm nhận và để tự hào truyền đi".

Tà Lài và nhịp thoi xuyên thế kỷ

Nằm nép mình bên vùng đệm Vườn Quốc gia Cát Tiên, xã Tà Lài (Đồng Nai) là nơi lưu giữ linh hồn của cộng đồng người Mạ. Với họ, thổ cẩm không đơn thuần là tấm vải che thân, mà là một thực thể sống chứa đựng tư duy vũ trụ. Mỗi đường zigzag biểu tượng cho sự luân hồi, mỗi hình ảnh muông thú hay nhà sàn đều là cách người Mạ đối thoại với thiên nhiên.

Nghề dệt tại đây là một sự khổ luyện đầy nghệ thuật. Những bé gái Mạ từ khi lên 8, lên 9 đã bắt đầu ngồi bên khung cửi, học cách điều khiển thoi đưa để dệt nên những giấc mơ của tộc người. Những nghệ nhân như bà Ka Rỉn, bà Ka Hương – những người dành cả đời mình để giữ lửa nghề – chính là những "thư viện sống", lưu giữ kỹ thuật nhuộm màu từ lá cây, rễ củ và cách se sợi thủ công tỉ mỉ mà máy móc chẳng bao giờ thay thế được.

Điểm chạm tại Long House: Nơi quá khứ và tương lai giao thoa

Chiến dịch được triển khai tại Long House Tà Lài – một không gian kiến trúc truyền thống nằm giữa đại ngàn. Tại đây, sự kết nối giữa con người – văn hóa – thiên nhiên đạt đến độ hòa hợp tuyệt đối. Việc chọn Nhà Dài làm nơi thực hiện dự án không chỉ mang ý nghĩa thẩm mỹ, mà còn là sự tôn trọng sinh thái và tôn vinh không gian cộng đồng bản địa.

Trong không gian lắng đọng ấy, những người trẻ hiện đại và các nghệ nhân lão thành đã cùng nhau viết tiếp câu chuyện của thổ cẩm. Sự xuất hiện của các thiết kế mới trong bối cảnh xưa cũ tạo nên một sự tương phản đầy sức mạnh, khẳng định rằng: Di sản chỉ thực sự sống khi nó được tiếp nối và tái sinh trong dòng chảy của sáng tạo.

Lời kết cho một hành trình bền vững

"Legacy In Bloom" không chỉ là một dự án thời trang; đó là một thông điệp về sự bền vững. Khi người trẻ bắt đầu khoác lên mình những hoa văn cổ xưa với một tư duy mới, họ đang giúp di sản thoát khỏi "giấc ngủ đông". Chiến dịch đã chứng minh một giấc mơ lớn: Khi được tiếp cận bằng lòng trắc ẩn và sự sáng tạo, cội nguồn sẽ luôn là điểm tựa vững chãi nhất để nghệ thuật đương đại vươn xa.

Di sản không phải là quá khứ đã mất đi. Tại Tà Lài, di sản đang nở rộ – rực rỡ và đầy sức sống giữa tương lai.