Từ năm 1998 đến Dallas 2026 — một truyền thống không cần nhắc nhở
Hình ảnh những CĐV Nhật Bản tỉ mỉ nhặt chai nhựa, vỏ kẹo và khăn giấy bỏ lại trong khu vực khán đài — kể cả rác của các CĐV đội khác — lan tràn trên mạng xã hội chỉ vài phút sau đó. Không phải lần đầu. Cũng chắc chắn không phải lần cuối.
Hành động này không phải mới nảy sinh ở World Cup 2026. Nó bắt đầu từ năm 1998 tại Pháp — kỳ World Cup đầu tiên Nhật Bản tham dự — khi những CĐV Samurai Blue lặng lẽ ở lại dọn dẹp khán đài trước khi ra về. Người Pháp bối rối. Phần còn lại của thế giới tò mò. Người Nhật thì thấy đó là điều hiển nhiên.
Từ đó đến nay, truyền thống này không hề gián đoạn. Năm 2022 tại Qatar, ngay sau chiến thắng sốc 2-1 trước Đức — một trong những kết quả bất ngờ nhất lịch sử World Cup — các CĐV Nhật Bản tạm dừng màn ăn mừng, mở túi rác và dọn dẹp khán đài Khalifa International Stadium trước khi ra về. Thắng trận thế kỷ xong đi nhặt rác — phản ứng đó khiến cả thế giới vừa ngạc nhiên vừa khâm phục.
Thậm chí ở trận khai mạc Qatar 2022 giữa Qatar và Ecuador — trận đấu mà Nhật Bản không liên quan — CĐV Nhật vẫn tự nguyện ở lại dọn dẹp phần khán đài họ ngồi, kể cả rác của người khác để lại. Một CĐV giải thích đơn giản với phóng viên: "Chúng tôi là người Nhật. Chúng tôi không để lại rác. Đó là cách chúng tôi tôn trọng nơi mình đến".
Không phải chiêu trò — là văn hóa
Nhà báo Scott McIntyre, làm việc tại Nhật Bản, giải thích với BBC: "Đây không chỉ là văn hóa bóng đá mà là văn hóa Nhật Bản. Một trong những khía cạnh quan trọng của xã hội Nhật là đảm bảo mọi thứ luôn sạch sẽ tuyệt đối — không chỉ trong các sự kiện thể thao mà trong mọi lĩnh vực của cuộc sống".
Giáo sư Koichi Nakano tại Đại học Sophia giải thích thêm: "CĐV thể thao Nhật Bản tại các sự kiện quốc tế đang làm đúng những gì họ đã học từ thời còn là học sinh. Trải nghiệm bóng đá ở trường không khác gì các môn thể thao khác — và nó không chỉ nhấn mạnh giáo dục thể chất, mà còn cả giáo dục đạo đức".
Trẻ em Nhật Bản tự dọn dẹp lớp học của mình — không có lao công làm thay. Thói quen đó theo họ vào cuộc sống, vào các sự kiện thể thao, và rốt cuộc theo họ đến tận Dallas hay Guadalajara. Một câu tục ngữ Nhật Bản được ESPN trích dẫn để giải thích truyền thống này: "Tatsu tori ato wo nigosazu" — có thể hiểu là "con chim bay đi không để lại vết bẩn". Người Nhật muốn rời đi và để nơi đó y như khi họ đến.
Khi người Mỹ cũng bị cuốn vào
World Cup 2026 chứng kiến thêm một chi tiết thú vị: Jameis Winston — cựu tiền vệ NFL (Giải bóng đá kiểu Mỹ) nổi tiếng — xuất hiện tại khán đài sau trận Nhật Bản gặp Hà Lan, và sau khi dành cả buổi cổ vũ cùng CĐV Hà Lan, anh chuyển sang nhặt rác cùng những người Nhật. Anh mặc áo thi đấu có tên mình ở sau lưng, tay cầm túi rác, hoàn toàn thoải mái.
Không ai mời Winston. Không ai yêu cầu anh. Nhưng hình ảnh đó — một người Mỹ to lớn cúi xuống nhặt rác cùng những CĐV Nhật Bản nhỏ nhắn — lan truyền nhanh hơn cả highlights trận đấu. Đó chính xác là điều mà truyền thống này làm được: nó lây lan. Không phải qua lời kêu gọi, không phải qua biểu ngữ — mà qua hành động đơn giản, lặp đi lặp lại, kỳ này qua kỳ khác.
Và trong một World Cup đang gây tranh cãi về vé đắt, về chính sách nhập cư, về thẻ đỏ và VAR — những chiếc túi rác màu xanh của CĐV Nhật Bản nhắc nhở rằng đôi khi, điều đẹp nhất của một ngày hội không diễn ra trên sân cỏ.
