Từ ổn định đến khát vọng bứt phá
Đại hội VFF khóa X diễn ra ở thời điểm quan trọng, mở đầu giai đoạn hiện thực hóa Chiến lược phát triển bóng đá Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 đã được phê duyệt.
Chiến lược đặt mục tiêu đưa bóng đá nam vào nhóm 10 quốc gia hàng đầu châu Á, hướng đến World Cup, đồng thời hoàn thiện cơ chế thị trường, từng bước đưa bóng đá trở thành ngành kinh tế dịch vụ tổng hợp phát triển lành mạnh.
Nhiệm kỳ IX (2022-2026) ghi nhận sự ổn định trong hoạt động của VFF, giúp các đội tuyển duy trì thành tích tại đấu trường khu vực và châu lục. Tuy nhiên, bóng đá Việt Nam vẫn chưa tạo được bước bứt phá tương xứng với kỳ vọng. Một trong những điểm nghẽn nằm ở hệ thống CLB chuyên nghiệp, nơi cần thay đổi căn bản về tổ chức, tài chính và phương thức hoạt động.
Trước hết, công tác đào tạo trẻ cần được tái cấu trúc, gắn với hệ thống thi đấu và khả năng sử dụng cầu thủ ở cấp độ chuyên nghiệp. Đây là điều kiện để duy trì nguồn tuyển thủ kế cận, đồng thời mở rộng cơ hội đưa cầu thủ Việt Nam sang những giải đấu có trình độ cao hơn.
Tuy nhiên, bóng đá trẻ khó phát triển nếu hệ thống CLB chuyên nghiệp không được nâng cao cả về số lượng lẫn chất lượng. Điều này đòi hỏi nguồn tài chính bền vững và môi trường hoạt động minh bạch, đủ sức thu hút đầu tư vào đào tạo, tổ chức giải đấu, cơ sở vật chất. VFF cần đóng vai trò kiến tạo cơ chế, giúp các CLB khai thác giá trị thương mại và từng bước tự chủ tài chính.
Mở đường cho dòng vốn xã hội
Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam đã có chuyển biến trong khai thác nguồn thu thương mại. Cả V-League 1 và V-League 2 đều nhận được sự đồng hành của các ngân hàng thương mại lớn.
2 nhiệm kỳ vừa qua, VFF đã tạo nền tảng ổn định về tổ chức và thành tích. Nhiệm vụ của VFF khóa X là chuyển nền tảng ấy thành động lực phát triển, trong đó hệ thống CLB chuyên nghiệp phải thực sự trở thành trụ cột.
Hợp tác giữa Công ty cổ phần Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (VPF) và FPT Play trong 5 mùa giải, từ năm 2023 đến 2027, cũng mở ra nguồn thu từ bản quyền truyền hình và khai thác thương mại.
Dù vậy, tổng tiền thưởng dành cho 3 đội dẫn đầu V-League mùa 2026-2027 vẫn là 9,5 tỷ đồng, trong đó nhà vô địch nhận 5 tỷ đồng, không thay đổi so với mùa 2024-2025. Điều này cho thấy giá trị kinh tế của giải đấu vẫn còn nhiều dư địa phát triển.
Thực tế, không ít CLB vẫn phụ thuộc lớn vào tài trợ doanh nghiệp, phải xoay xở kinh phí qua từng mùa giải. Các nguồn thu từ bán vé, sản phẩm thương mại, nội dung số và dịch vụ dành cho người hâm mộ chưa được khai thác tương xứng. Muốn doanh nghiệp đầu tư dài hạn vào sân bãi, học viện trẻ và hoạt động kinh doanh, bản thân các CLB phải có khả năng tạo doanh thu ổn định.
Hiện là thời điểm VFF cần vượt khỏi “vùng an toàn”, chủ động tạo hành lang thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào bóng đá; hoàn thiện thị trường chuyển nhượng, bảo vệ bản quyền truyền hình, quyền khai thác dữ liệu và xây dựng tiêu chuẩn minh bạch cho V-League.
Môi trường đầu tư càng chuyên nghiệp, dòng vốn xã hội hóa càng có điều kiện phát triển bền vững.
Việc thu hút các tập đoàn kinh tế lớn tham gia vào bóng đá nhằm bổ sung nguồn tài chính, đồng thời để tiếp nhận tư duy thị trường, công nghệ quản trị và phương thức điều hành hiện đại.
Đây là yếu tố quan trọng để bóng đá Việt Nam từng bước trở thành ngành kinh tế dịch vụ tổng hợp, phù hợp định hướng phát triển đến năm 2045.
