Lần cuối của Messi
Khi Lionel Messi khoác lên mình chiếc áo sọc trắng - xanh lần cuối, anh không chỉ chia tay một sự nghiệp quốc tế lẫy lừng kéo dài hơn hai thập kỷ, mà còn vỗ về trọn vẹn ký ức của một dân tộc đã cùng anh đi qua mọi cung bậc đau thương và vinh quang.
Sáng 7-10 (giờ Việt Nam), đội tuyển Argentina thắng Benin 3-0. Lionel Messi, 39 tuổi, khoác áo đội tuyển lần thứ 208, kỷ lục của chính anh, và biến buổi tối thành một lễ tạ ơn quốc gia.
Trận đấu không đẹp ngay từ đầu. Hết hiệp một, hai đội vẫn hòa 0-0, như thể cả sân vận động đang kìm lại một hơi thở. Mọi thứ chỉ bung ra ở hiệp hai. Messi tham gia vào cả ba bàn thắng, kiến tạo hai lần, rồi ở phút 71 tự mình đặt bóng lên chấm phạt đền và đá vào góc cao, ghi bàn thắng thứ 126 trong sự nghiệp quốc tế.
Tiếng hô "Messi, Messi" vang lên một lần nữa, như đã vang suốt 21 năm. Ở những giây cuối, anh còn thử một quả đá phạt sát vòng cấm, nhưng bóng bay cao hơn xà ngang. Một cái kết rất người: Đẹp nhưng không hoàn hảo.
Khi trận đấu kết thúc, lễ chia tay mới bắt đầu. Đồng đội, cả cầu thủ Benin lẫn trọng tài chính cùng ùa đến ôm Messi. Gia đình ở bên cạnh, nước mắt không giấu được. Rồi pháo hoa thắp sáng bầu trời Buenos Aires. Messi nói với khán đài rằng anh yêu tất cả họ, sẽ nhớ họ, và tự hào là người Argentina.
Vết thương dài nhất trong lịch sử La Albiceleste
Năm 2016, Lionel Messi đứng sau trận thua Chile ở chung kết Copa America và tuyên bố chia tay đội tuyển. Anh nói rằng mình đã tìm kiếm danh hiệu quá nhiều lần mà không có được. Sáu tuần sau, anh quay lại. Mười năm sau, sau trận chung kết World Cup 2026 thất bại, anh rời đi lần nữa, lần này là trên đỉnh của sự vĩ đại.
Trận giao hữu với Benin là một nghi lễ khép lại, và đây là lúc nên đặt câu hỏi vượt ra ngoài những tràng pháo tay: điều gì đã khiến một thiên tài phải đợi 16 năm mới được nhận phần thưởng xứng đáng?
Hãy nhìn lại giai đoạn trước năm 2021. Argentina thua chung kết Copa América 2007, rồi thua trận chung kết World Cup 2014 trước Đức trong hiệp phụ với tỷ số 0-1. Họ lại thua chung kết Copa América 2015 và 2016. Bốn trận chung kết, bốn lần về nhì. Đó không còn là sự bất hạnh. Đó là một vết thương hằn sâu theo năm tháng.
World Cup 2018 là đáy của vết thương ấy. Argentina chật vật ở vòng loại, tin đồn nội bộ lục đục xuất hiện ngay sau trận thua Croatia 0-3, rồi họ bị Pháp loại ở vòng 1/16, dù đã chơi một trận đấu rất đáng nhớ ở Kazan. Điều đáng nói là đội hình khi ấy không hề nghèo nàn tài năng. Theo nhận định của Opta Analyst, nhiều thế hệ trước hlv Scaloni thậm chí còn sở hữu nhiều cá nhân xuất sắc hơn.
Vậy nguyên nhân nằm ở đâu? Có lẽ ở chỗ Argentina từng xem Messi là giải pháp. Họ ném cả đội tuyển lên vai một con người và chờ phép màu, nhưng không đến. Vì bóng đá cấp đội tuyển không vận hành bằng phép màu cá nhân.
Người không biết điều khiển giao thông
Giai đoạn chuyển giao sau 2018 là một canh bạc. Argentina chia tay HLV Sampaoli, trao ghế cho trợ lý Lionel Scaloni, một quyết định gây tranh cãi dữ dội và bị huyền thoại Maradona chê thẳng thừng là người "không thể điều khiển nổi giao thông". Người ta tin rằng, HLV Scaloni được chọn phần nhiều vì là phương án rẻ và dễ.
Lịch sử đôi khi thích trêu ngươi những phán xét vội vàng. Bảy năm sau, Scaloni là HLV duy nhất của Argentina vừa vô địch World Cup vừa giành nhiều chức vô địch Copa America. Ông cũng là người dẫn dắt Messi nhiều nhất, với 79 trận.
Bí quyết của ông không nằm ở chiến thuật phức tạp, mà nằm ở một cách thiết kế hệ thống: giải phóng Messi khỏi những nhiệm vụ nặng nhọc không bóng, để anh tập trung vào phần việc chỉ anh làm được. Messi bước ra khởi động ở World Cup 2026 cho thấy anh không còn là một ngôi sao đơn độc giữa tập thể. Đó là một tập thể tự nguyện xoay quanh ngôi sao.
Những con số của sự viên mãn
Dữ liệu cho thấy phần thưởng của sự kiên nhẫn. Messi kết thúc sự nghiệp quốc tế với 208 trận và 126 bàn thắng, đều là kỷ lục của Argentina. Ở World Cup, anh có 33 pha tham gia bàn thắng, nhiều nhất lịch sử giải đấu, trong đó 22 pha đến từ hai kỳ 2022 và 2026. Messi ghi bàn ở chín trận World Cup liên tiếp, và trở thành cầu thủ đầu tiên đá chính ở ba trận chung kết World Cup nam.
Nhưng sau kỷ nguyên vàng cùng Messi, còn lại gì cho đất nước của anh. Argentina đang bước vào một kỷ nguyên mới, và câu hỏi là: họ sẽ chao đảo khi mất đi sự sáng tạo và khả năng quyết định của Messi, hay tinh thần lao động tập thể đã đủ sức duy trì? Cần nhớ rằng Messi vẫn là cầu thủ hay nhất đội cho đến trận cuối cùng. Khoảng trống anh để lại không phải khoảng trống của một cầu thủ đã xuống dốc.
Người Argentina đã trúng số một lần với Maradona, rồi lần thứ hai với Messi. Lần thứ ba sẽ không đến sớm. Thế nên điều họ cần làm bây giờ không phải là đợi một huyền thoại kế tiếp, mà cần xây một đội bóng không phụ thuộc vào việc có huyền thoại hay không.
Khi ánh đèn sân vận động tắt, tiếng vỗ tay sẽ lắng xuống. Điều còn lại sẽ cho biết đó là một kỷ nguyên, hay chỉ là một khoảnh khắc may mắn kéo dài.