Thể thao Việt Nam sa sút - Nguồn lực xã hội ở đâu?

Bấy lâu này, nói về quá trình xã hội hóa, tiến lên chuyên nghiệp của thể thao Việt Nam, người ta hay nhắc đến bóng đá với việc có nhiều doanh nghiệp đầu tư vào các CLB. Tuy nhiên, thực tế là phải đến khi Công ty VPF thành lập, đó mới là lần đầu tiên, các nguồn lực xã hội thật sự giành quyền chủ động. Trước đó, họ vẫn bị lệ thuộc vào cung cách quản lý cũ của ngành thể thao.

Cứ nói đến chuyện xã hội hóa là y như rằng các bộ môn vận động thành lập các liên đoàn và tìm một người có uy tín (chủ yếu là doanh nhân) để làm chủ tịch. Và chấm hết. Mọi thứ khác đều như cũ, từ hoạt động điều hành tới hình thức quản lý. Đó là lý do dẫn đến những tranh cãi, xung đột giữa những cá nhân ngoài xã hội và bộ máy quản lý của các liên đoàn. Kết quả là chẳng có liên đoàn nào hoạt động hiệu quả, kể cả VFF.

Trương Thanh Hằng (bìa trái) dự giải vô địch thế giới điền kinh 2011. Năm 2012, cô chỉ dự thêm 1 giải tại Thái Lan. Ảnh: CTV

Trong 11 môn dự Olympic vừa qua, chỉ đúng một trường hợp Nguyễn Tiến Minh là có hơi hướng của thể thao chuyên nghiệp. Tuy nhiên, quá trình tập luyện và thi đấu của tay vợt này cũng vô số chuyện lùm xùm giữa liên đoàn và bộ môn. Từ đó dẫn đến việc hoàn toàn không có một chiến lược tập trung nào cho Tiến Minh có sự chuẩn bị tốt hơn cho Olympic, nhất là khắc phục điểm yếu tâm lý của anh.

Nói về nguồn lực xã hội, các nhà làm thể thao Việt Nam hình như chỉ nghĩ đến chuyện… tiền. Thế nên mới có chuyện liên đoàn nào cũng cố tìm một doanh nhân nào đó làm chủ tịch để tiện cho việc… xin tài trợ. Vì thế mà có chuyện các vị chủ tịch đó chẳng liên quan gì đến hoạt động của liên đoàn ngoài việc ký duyệt chi tiền. Người muốn làm thật sự như trường hợp doanh nhân Phạm Phú Ngọc Trai (bóng chuyền) thì bị cản trở đến mức ông đã 2 lần xin rút lui trước kỳ hạn. Trong khi đó, nguồn lực xã hội rất cần cho thể thao Việt Nam ở những khâu như tổ chức quản lý, quan hệ và đặc biệt là tầm nhìn chiến lược.

Một trong những nguồn lực xã hội bị lãng quên nhiều nhất chính là thể thao học đường, đặc biệt là các trường đại học tư thục. Thể thao học đường hiện chỉ mới dừng lại ở việc ký kết liên tịch giữa các bộ quản lý với nhau nhằm phát triển thể chất. Trong khi đó, đa số các quốc gia tiên tiến đều chú trọng phát triển thể thao chuyên nghiệp ngay từ học đường. Rất đơn giản: phát triển văn hóa cho một VĐV thể thao bao giờ cũng khó hơn phát triển thể thao đỉnh cao ở môi trường có tư duy cao như học đường.

Tại Hàn Quốc, Nhật Bản và gần chúng ta nhất là Thái Lan đều rất mạnh thể thao học đường. Những kỳ SEA Games tổ chức ở Thái Lan gần đây, một nữa địa điểm thi đấu nằm trong khuôn viên các trường đại học đã cho thấy thể thao học đường của họ phát triển đến mức nào. Còn ở Hàn Quốc, 60% các cầu thủ chơi bóng ở giải B của K-League (tương tự giải hạng nhất Việt Nam) đến từ các đại học.

Ngược lại hoàn toàn, ở Việt Nam, các trường đại học đều không có thể thao đỉnh cao. Thậm chí, đa số còn chẳng có khu vực tập luyện. Trong các trường đại học tư thục, chỉ có Trường Hồng Bàng là chú trọng mảng này nhưng cũng xuất phát từ việc họ có đào tạo những ngành thể chất chứ không hẳn đã xem thể thao như một phần trong chiến lược phát triển của nhà trường. Điều đáng nói, thi đấu thể thao cũng là một cách để các trường tiếp thị hình ảnh, tăng số lượng tuyển sinh…

Điểm yếu lớn nhất của các VĐV Việt Nam là kinh nghiệm, tâm lý thi đấu. Nó xuất phát từ việc thời gian trong năm chủ yếu là tập luyện nhiều hơn cọ xát. Các VĐV có đẳng cấp châu Á ở môn điền kinh như Trương Thanh Hằng, Vũ Thị Hương… chỉ tham gia nhiều lắm là 2 giải quốc tế/năm dù trên thế giới, các giải điền kinh có tiền thưởng là rất nhiều. Hiện thể thao Việt Nam chỉ có Nguyễn Tiến Minh và Lê Quang Liêm (cờ vua) là “sống khỏe” nhờ thi đấu chuyên nghiệp.

Cũng theo thống kê, trung bình mỗi năm thể thao Việt Nam chỉ dự chưa đến 10 giải đấu có tiền thưởng trong hệ thống chuyên nghiệp của thể thao thế giới. Và hiện cũng chỉ có môn bơi là có kế hoạch tập huấn dài hạn tại nước ngoài (bao gồm thi đấu), các môn khác chỉ đi tập huấn khi chuẩn bị dự giải.

ĐĂNG LINH


VPF cũng bối rối về hoạt động

Dù được xem là đang đóng góp cho tiến trình chuyên nghiệp hóa của bóng đá Việt Nam nhưng nhiều người có cảm giác e ngại là chuyện các ông bầu trong VPF vừa tham gia điều hành ở công ty này vừa nắm một đến hai CLB. Vấn đề là nếu các ông bầu không tham gia thì VPF cũng chẳng thể hình thành.

Chuyên gia Đoàn Minh Xương cho rằng: “Chỉ có ở Việt Nam mới có tình trạng trên thôi. Dù rằng cái tâm của các ông bầu rất tốt, nhưng trong điều kiện hiện nay thật khó để có được sự công bằng, khách quan nên cần phải rõ ràng mọi thứ”.

Mọi thứ đều bắt nguồn từ việc LĐBĐ Việt Nam cũng chưa có kế hoạch hay định hướng cụ thể nào để tiếp nhận sự hỗ trợ từ các ông bầu nên mới có chuyện tự các ông bầu trực tiếp nhúng tay vào điều hành. Ông Đoàn Minh Xương nhận định: “Tóm lại, tôi nghĩ VFF, VPF và các CLB cần phải ngồi với nhau để giải tỏa mọi chuyện. Có thể lùi lại ngày khai mạc mùa bóng 2013 chứ không nhất thiết phải cuối năm mới khai mạc, khi nào ổn hết mọi chuyện hẳn khai cuộc. Nếu không, lại tiếp tục vừa đá vừa điều chỉnh”. 

KHÁNH VÂN

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Nhà vô địch Trần Văn Đảng (trái) hỗ trợ VĐV khiếm thị thi đấu ở Giải điền kinh khuyết tật quốc gia 2020. Ảnh: P.NGUYỄN

Những trái tim nhiệt thành

Thay vì tận hưởng quãng nghỉ cuối năm bên gia đình và bè bạn, sau khi lên ngôi ở Giải vô địch điền kinh quốc gia 2020, các tuyển thủ Nguyễn Thành Ngưng (Đà Nẵng) và Trần Văn Đảng (Hà Nội) lại bay vào TPHCM để sát cánh cùng các ngôi sao điền kinh một thời như Trịnh Đức Thanh, Nguyễn Văn Phương… phục vụ Giải điền kinh người khuyết tật toàn quốc 2020 ở sân vận động quận 8, TPHCM.

Bóng đá trong nước

Bóng đá quốc tế

Quần vợt

Australian Open 2021 vẫn đang bỏ ngỏ

Australian Open 2021: Có thể dời đến tháng 2 năm sau hoặc hủy tổ chức

Đó là những đề xuất ban đầu của BTC giải Australian Open 2021 - Liên đoàn quần vợt Australia, khi họ phối hợp cùng ATP và WTA, làm việc với Chính quyền bang Victoria với hy vọng tổ chức thành công Grand Slam tại Melbourne Park vào năm sau, giữa thời điểm dịch Covid-19 vẫn gây ra những ảnh hưởng đáng ngại khắp toàn cầu.

Các môn khác

Hình ảnh quảng bá Holyfield vs McCrory

Evander Holyfield: Kẻ bị Mike Tyson cắn tai cũng sẽ quay lại sàn đài, đấu với “Quý ông” Glenn McCrory

Quay lại sàn đài, “tái xuất giang hồ” sau rất, rất nhiều năm vắng bóng đang là xu thế mới trong làng đánh quyền thế giới. Những tên tuổi, những tiền bối, đàn anh đã “quy ẩn” từ xa xưa, đột nhiên trỗi dậy, lại “khuấy động giang hồ”. Hồi tuần trước, giới mộ điệu được chứng kiến Mike “thép” Tyson đọ tài cùng với “Công dân Nga” Roy Jones. Còn tháng 4 năm sau, người ta sẽ được thấy “Chiến binh Evande Holyfield đấu cùng “Quý ông” Glenn McCrory…