Tản mạn về “tính dân chủ” ở Euro

1. Thế là giải Euro 2008 đã khai mạc với trận mở màn tối hôm qua giữa đội tuyển chủ nhà Thụy Sĩ và đội tuyển Czech ở bảng A, trên sân St. Jakob Prak. Các tín đồ túc cầu giáo ở Việt Nam lại chuẩn bị bỏ ra cả tháng trời để nghiền ngẫm câu “thức khuya mới biết đêm dài”.

Hình như “thức khuya” hoài mà hổng kết luận được “đêm dài hay ngắn” nên cứ hai năm một lần, các fan bóng đá xứ ta lại phải thức trắng đêm để kiểm tra lại câu tục ngữ đó mỗi khi World Cup và Euro diễn ra, trừ một kỳ hiếm hoi khi World Cup 2002 tổ chức ở Hàn Quốc và Nhật Bản, hai quốc gia châu Á có múi giờ không chênh lệch với ta bao nhiêu.

Euro khắc nghiệt: Tuyển Anh còn không kiếm nổi vé.

2. Nhiều người tiếc cho đội tuyển Anh, sự vắng mặt bất ngờ nhất ở Euro lần này. Bốn mùa Champions League liên tiếp, các câu lạc bộ Anh đều có đại diện ở trận chung kết.

Mùa mới nhất, trận chung kết toàn Anh giữa Manchester United và Chelsea đã khiến cả châu Âu phải ngả nón. Có fan hâm mộ tin rằng khi Terry và đồng đội ở nhà, Euro 2008 chẳng còn gì để xem nữa.

Danh tiếng của bóng đá Anh quá lớn, tin tức về bóng đá Anh quá nhiều, các scandal của bóng đá Anh từ thói đỏng đảnh của các bà vợ và các cô bồ, từ chuyện ông HLV trưởng Eriksson trước đây lăng nhăng như thế nào, các cầu thủ gái gú và cờ bạc ra sao... tràn ngập trên các phương tiện thông tin đại chúng khiến chúng ta đôi lúc ngỡ rằng có thể dùng từ “bóng đá” để định nghĩa nước Anh.

Nhưng Anh không phải là Brazil. Chúng ta không thể hình dung một World Cup không có Brazil. Nhưng một Euro không Anh quốc không phải là điều khó chấp nhận đến mức cảm thấy... đời không đáng sống. Brazil năm nào cũng sản sinh ra các bậc kỳ tài về kỹ thuật: nguồn tài năng bóng đá ở xứ sở Sampa hầu như bất tận, không bao giờ cạn kiệt.

Vắng Brazil, bóng đá thế giới chắc chắn bị thiệt thòi rất lớn về  chất lượng chuyên môn. Tuyển Anh không có được vóc dáng như thế. Họ bị loại khỏi Euro 2008 do thua Croatia trên chính sân Wembley, thậm chí để thủng lưới tới 3 quả, thì không còn gì để bàn.

Cho đến nay, lối chơi của tuyển Anh chuyển từ McClaren qua Capello thực sự vẫn chưa định hình. Cầu thủ Anh xuất sắc cũng hiếm như lá mùa thu. Những cầu thủ đáng xem nhất ở Premier League mùa qua là những “ngoại binh”: Cristiano Ronaldo, Torres, Drogba, Fabregas, Petr Cech...

Tôi là người mê tinh thần chiến đấu, mê cách chơi bóng “liều mình như chẳng có” của tuyển Anh nhưng cũng đủ tỉnh táo để nói “không” trước các câu hỏi đại loại “Tuyển Anh có tiền đạo giỏi hay không?”, “Tuyển Anh có hay không có một thủ môn xuất sắc?”...

3. Thực ra danh tiếng cũng có giá trị của nó, dù thực lực không phải lúc nào cũng đi đôi với danh tiếng. Vắng tuyển Anh, bàn tiệc Euro vẫn đủ mâm bát, vẫn không thiếu sơn hào hải vị, nhưng chúng ta vẫn không có cảm giác trọn vẹn khi ngồi vào bàn và bắt đầu thưởng thức.

Quả thật, Euro vắng đội quân của Capello giống như món ăn ngon nhưng thiếu gia vị. Tuyển Anh mà kéo đến Thụy Sĩ hoặc Áo thì riêng chuyện xảy ra trong doanh trại của họ cũng đủ lấp kín các mặt báo thể thao cả tuần lễ liền. Thôi thì đành vậy, dù sao một giải bóng đá tầm cỡ như Euro cũng có nhiều điều đáng quan tâm hơn. Chẳng hạn, một câu hỏi bao giờ cũng được đặt ra trước bất cứ giải đấu lớn nào: Ai sẽ vô địch kỳ này?

4. Ừ nhỉ, ai sẽ vô địch kỳ này? Nếu là World Cup, chúng ta sẽ dễ tìm thấy câu trả lời hơn. Mười tám kỳ World Cup đã diễn ra, chỉ có 7 “đại gia” trong hơn 150 đội tuyển trên toàn cầu thay nhau thâu tóm chức vô địch. Đó là những nền bóng đá giàu truyền thống: Brazil, Argentina, Uruguay ở Nam Mỹ và Anh, Đức, Ý, Pháp ở châu Âu.

World Cup tới đây, chức vô địch có lẽ cũng không lọt khỏi tay nhóm G7 này. Giải Euro thì khác: Bên cạnh các nền bóng đá lớn ở châu Âu thì Liên Xô, Tiệp Khắc và Tây Ban Nha đã từng lên ngôi. Thậm chí các tiểu quốc bóng đá như Đan Mạch 1992 và Hy Lạp 2004 cũng đã một lần vô địch.

Rõ ràng, bóng đá Euro khó lường hơn, giàu tính bất ngờ hơn, cơ hội đăng quang bỏ ngỏ nhiều hơn, vì vậy tính dân chủ cũng cao hơn. Cho đến giờ phút này, “tam hùng” Ý, Đức, Pháp vẫn được nhiều người đặt cược nhất. Kế tiếp là Tây Ban Nha, Hà Lan, Czech.

Về phía mình, tôi mong một cuộc thay đổi. Nga (Liên Xô cũ) vô địch 1960, Tây Ban Nha vô địch 1964 và Czech (Tiệp Khắc trước đây) vô địch 1976, tất cả đã quá lâu rồi, đến mức nhiều người không còn nhớ họ là những cựu vương.

Kỳ này nếu một trong ba quốc gia đó lên ngôi, coi như cục diện giang hồ sẽ có thay đổi lớn. Đó là ba quốc gia có tiềm năng bóng đá, nếu vô địch Euro lần này, có khả năng họ sẽ có được bàn đạp để vươn lên gia nhập vào nhóm đại gia ở châu Âu.

Những nền bóng đá nhỏ (như Đan Mạch và Hy Lạp) bất ngờ đăng quang tất nhiên chấn động sẽ lớn hơn, nhưng cơn địa chấn mà họ tạo ra thường chỉ có giá trị tức thì, sau đó họ sẽ rơi trở lại vào nhóm trung bình.

Tất nhiên để một nền bóng đá cất cánh, tiềm năng về con người là quan trọng, nhưng tiềm lực tài chính đóng vai trò then chốt. Một ví dụ: bóng đá Nga sẽ khó có thể trở thành một thế lực ở châu Âu và thế giới nếu suốt đời chỉ biết trông chờ vào lòng hảo tâm của nhà tỷ phú Abramovich...

Chu Đình Ngạn

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bóng đá trong nước

Phó Chủ tịch VFF Trần Anh Tú bắt tay chào mừng các tuyển thủ

Lãnh đạo VFF thăm và động viên đội tuyển Việt Nam

Trong kế hoạch chuẩn bị cho AFF Cup 2022, đội tuyển Việt Nam đã có gần 1 tuần tập trung. Ngày 28-11, Phó Chủ tịch Trần Anh Tú và Tổng thư ký Dương Nghiệp Khôi đã đại diện lãnh đạo VFF đến khách sạn Grand Plaza thăm, động viên tinh thần đội tuyển Việt Nam khi đội cơ bản gần đầy đủ quân số.

Bóng đá quốc tế

Quần vợt

Chiến thắng màu hông của tuyển Davis Cup Canada

Davis Cup Finals: Canada thua thảm ở FIFA World Cup, nhưng Canada lại… vô địch World Cup của quần vợt

Các CĐV yêu thể thao của Canada đang phải trải qua những cung bậc cảm xúc rất khác biệt. Có không ít người cảm thấy buồn bã khi đội tuyển bóng đá Canada đã để thua 2 trận đấu liên tiếp ở vòng bảng FIFA World Cup 2022, nhưng ngược lại, đội tuyển quần vợt Canada mới vừa đăng quang ngôi vô địch World Cup của quần vợt - Davis Cup Finals, lần đầu tiên trong đời…

Các môn khác

Canelo Alvarez

Canelo Alvarez: Đòi “tẩn” Lionel Messi nếu gặp mặt, do ngôi sao Argentina bị nghi đá áo Mexico

Trưa nay, thứ Hai 28-11 (theo giờ Việt Nam) tài khoản mạng xã hội Twitter của Canelo Alvarez, võ sĩ quyền Anh chuyên nghiệp khét tiếng người Mexico, đã có đăng dòng trạng thái khá là kích động, có nội dung như sau: “Để chiếc áo đội tuyển Mexico nằm dười sàn, đó là một sự sỉ nhục!”. Sở dĩ có dòng trạng thái này, vì ở trong phòng thay đồ của tuyển Mexico, khi ăn mừng chiến thắng tại đấu trường World Cup 2022, Lionel Messi và các đồng đội để để áo Mexico nằm dưới sàn và thậm chí anh này còn “vô tình” (hay “cố ý” đá vào chiếc áo???).