Một vụ bosman của bóng đá đức

Kỳ 2: Leverkusen và wolfsburg hưởng lợi rõ ràng

Muốn hiểu rõ hơn thế nào là quyền lực của các hội viên có thẻ trong làng bóng Đức, bạn có thể tìm đến địa chỉ Hauptversammlung Eintracht 1988 trên Youtube để xem lại quang cảnh cuộc họp thường niên của Eintracht Frankfurt vào năm 1988. Tại đấy, người ta uống hết 2000 chai bia cỡ lớn và một hội viên sau khi chiếm được diễn đàn đã tung luôn cú đấm hạ gục nhân viên bảo vệ của hội nghị. Nhân viên bảo vệ ấy chính là HLV của đội tuyển Anh nữ Eintracht!

Wolfsburg (trái) và Leverkusen là 2 CLB được hưởng lợi.

Bóng đá Đức không thể cứ tồn tại mãi, càng không thể cạnh tranh với các nền bóng đá lớn tại châu Âu trong kỷ nguyên hiện đại, bằng việc duy trì tuyệt đối nguyên tắc “đội bóng là của cộng đồng” như vậy. Trong cộng đồng, luôn có những mạnh thường quân hăng hái đổ tiền vào CLB chỉ vì niềm đam mê thuần túy, hoặc niềm tự hào địa phương. Nhưng ở đẳng cấp cao, người ta không thể phát triển bằng những đồng tiền như thế. Sau khi các đội bóng lớn cứ ta thán mãi bất lợi về mặt tài chính so với các đối thủ nhà giàu trên trận địa châu Âu, rút cuộc LĐBĐ Đức cũng chịu thay đổi tư duy. Thế là sự kiện lịch sử trong làng bóng Đức xuất hiện tại một cuộc họp của DFB vào tháng 10-1998. Tại cuộc họp ấy, 256 đại biểu đã biểu quyết chấp nhận cho các công ty hoặc tư nhân đổ tiền vào CLB bóng đá ở Đức.

Quy định này cho phép các CLB Đức ở 2 đẳng cấp cao nhất chuyển mình thành công ty và thu hút tiền đầu tư của tư nhân, nhưng với điều kiện là công ty mà các CLB Đức mở ra để thu hút đầu tư phải trực thuộc chính CLB. Nếu công ty phát hành cổ phiếu thì 50% số cổ phiếu và thêm 1 cổ phiếu nữa phải thuộc về chính CLB. Đấy chính là quy định “50+1”, để đảm bảo tinh thần đội bóng vẫn thuộc sở hữu công cộng ở Đức. Ví dụ Bayern Munich chỉ bán 10% cổ phiếu cho hãng Adidas và 10% cho nhà tài trợ Audi. Mới đây, doanh nhân Hasan Ismaik (Jordan) trở thành người nước ngoài đầu tiên nhảy vào sở hữu một CLB ở Đức. Nhưng đấy chỉ là một cách nói. Số tiền 18 triệu euro mà Ismaik đầu tư vào TSV 1860 Munich để cứu đội này thoát cảnh rớt hạng trên thực tế là toàn bộ vốn liếng của Munich 1860, còn trên lý thuyết thì đấy chỉ là 49% cổ phiếu của CLB này.

Có vẻ như việc ban hành quy định “50+1” là một quyết định thông minh của DFB. Nhưng trong khi phần lớn các CLB khác hài lòng phát triển trong vòng quản thúc của quy định này, thì lại có nhiều trường hộp tréo ngoe, làm cho chính những người có trách nhiệm kiểm soát việc thực thi luật lệ cũng đành bóng tay. Trường hợp Bayer Leverkusen là một điển hình.

Ngay từ tên gọi đã thấy: Leverkusen là đội bóng do chính hãng dược Bayer lập nên để các công nhân vui chơi. Bây giờ, đội bóng chuyển sang hình thức công ty thì chẳng lẽ đội bóng lại là công ty mẹ của cái công ty con với 49% cổ phiếu bán lại cho hãng Bayer, mẹ của… công ty mẹ? Tương tự là trường hợp Wolfsburg. Đừng nói đội bóng, ngay cả sự tồn tại của thành phố Wolfsburg cũng là sản phẩm của công ty Volkswagen! Khi ban hành quy định “50+1”, LĐBĐ Đức dành riêng cho Wolfsburg và Leverkusen một ngoại lệ, diễn giải là “nếu CLB bóng đá đã do một công ty sở hữu liên tục trong 20 năm trở lên thì…”. Nhưng nói gì thì nói, ngay từ đầu, quy định “50+1” xem ra đã không ổn rồi. Một mặt, DFB không thể xóa sổ hai đội bóng ấy. Mặt khác, nếu đặt ra ngoại lệ để Leverkusen và Wolfsburg không phạm luật, thì DFB lại coi như tạo thuận lợi đáng kể cho 2 đội này so với các đội khác vốn chỉ được “sở hữu công cộng”.

Trớ trêu thay, Wolfsburg tuy được thoải mái nhận tiền của Volkswagen nhưng mãi đến năm 2009 mới đăng quang lần đầu tiên ở trận địa Bundesliga. Còn Leverkusen dù có giàu sụ đi nữa vẫn chưa bao giờ đăng quang ở đấu trường này. Nhưng không phải vì chuyện Leverkusen và Wolfsburg cứ tầm thường mãi mà người ta quên đi sự bất hợp lý của quy định “50+1”. Giới bóng đá lại tiếp tục kêu gọi thay đổi sau 13 năm sống chung với “50+1”. Vẫn biết, bóng đá Đức nói riêng hay bóng đá nói chung đều có đặc thù của nó. Nhưng khi tuyên bố UEFA vi phạm luật tự do lao động, dẫn đến sự sụp đổ của toàn bộ quy định về chuyển nhượng cầu thủ của UEFA, tòa án châu Âu đâu có xét đến vấn đề đặc thù của bóng đá. Họ chỉ xem bóng đá châu Âu bây giờ là ngành kinh doanh hoặc một lĩnh vực lao động. Vậy thì phải tuân thủ luật lao động, và phải cạnh tranh sòng phẳng trong kinh doanh.

Từ khi được bầu làm chủ tịch Hannover vào năm 1997, Martin Kind đã âm thầm đeo đuổi ý tưởng biến Hannover thành một đội bóng giàu, mạnh, không phải bằng con đường bóng đá mà bằng con đường quản lý và kinh doanh tốt. Kind vốn không phải là dân bóng đá, cũng chẳng liên quan gì đến niềm tự hào địa phương của Hannover, nên ông có cái nhìn khách quan và thấy rõ quy định “50+1” vô lý ngay từ lúc hình thành. Bây giờ, “cuộc chiến” của Kind vẫn đang tiếp diễn, kể cả khi ông không còn là chủ tịch CLB nữa.

Tiểu Quyên (còn tiếp)

- Kỳ 1: Quy định “50+1” quá… ngứa mắt

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Champions League

Premier League

HLV Ralph Hasenhuttl “hứa” sẽ mang đến cho Jurgen Klopp một diễn biến khó khăn.

HLV của Southampton cảnh báo sẽ khiến Liverpool khó khăn

HLV Ralph Hasenhuttl của Southampton đã cảnh báo đoàn quân của đồng nghiệp Jurgen Klopp sẽ khó có một diễn biến dễ dàng trên sân St. Mary's vào thứ ba, và đây rõ ràng là một điều mà Liverpool cần phải dè dừng.

La Liga

Gareth Bale đã đánh mất cảm hứng chơi bóng sau năm cuối tồi tệ ở Real Madrid.

Người đại diện bóng gió Bale sẽ sớm giải nghệ

Xác nhận Gareth Bale sẽ rời Real Madrid khi hết hạn hợp đồng vào cuối mùa giải này, nhưng người đại diện của ngôi sao 32 tuổi là Jonathan Barnett khẳng định điểm đến mới phụ thuộc vào việc tuyển Xứ Wales có vượt qua vòng play-off World Cup 2022 hay không.

Serie A

Bundesliga 1

Bayern Munich tìm người thay Lewandowski

Động thái mới nhất của Robert Lewandowski khiến Bayern Munich buộc phải nhập cuộc tìm kiếm ứng viên thay thế tượng đài người Ba Lan. Nhiều chân sút danh tiếng đã lọt vào tầm ngắm của ban lãnh đạo Hùm Xám xứ Bavaria. 

Ligue 1

Các giải khác

Lịch thi đấu Europa League ngày 4-11: West Ham và Lyon quyết giành vé sớm

West Ham và Lyon đang có cơ hội giành vé sớm vào vòng knock-out nếu thắng trong lượt trận thứ 4 vòng bảng. Chiến thắng cũng đồng nghĩa họ sẽ thắng luôn ngôi đầu bảng, được vào thẳng vào vòng 16 đội và tránh được vòng loại trực tiếp sơ bộ cho đội nhì bảng và các đội bị loại khỏi Champions League.