Đôi mắt là điểm yếu của ai?

Trăm người khó bán nếu không có vạn người tìm mua. Cứ đếm số cửa hàng kính thuốc ở xứ mình thì biết ngay đôi mắt đang là miếng mồi ngon thế nào của nhiều bệnh chứng. Mắt nào khỏe cho nổi nếu phải điều tiết liên hồi vì kích ứng nhấp nháy của màn hình máy vi tính, của máy tính bảng, của đèn quảng cáo?

Mắt nào không mỏi nếu đồng tử phải co dãn liên hồi vì gia chủ láo liêng trong cuộc sống tất bật, trong môi trường học tập, làm việc thiếu ánh sáng thiên nhiên? Mắt nào không bệnh nếu phơi mắt trong môi trường ô nhiễm vì tia tử ngoại trong ánh nắng gay gắt, trong khói thuốc lá, khói xăng dầu, khói nhà máy, trong bầu không khí tẩm đầy hóa chất gia dụng, hóa chất nông nghiệp…?

Thêm vào đó là bàn tay đánh lén của các căn bệnh kéo theo tình trạng xơ vữa mạch máu vì đáy mắt, vùng quyết định cho chất lượng của thị giác, là nơi tập trung mạng lưới mạch máu nhỏ li ti. Chỉ cần nhánh nào đó tắt nghẽn vì xơ vữa, vì cục máu đông thì đôi mắt tuy vẫn còn đó như cứ như không. Một trong các căn bệnh khiến thầy thuốc bao giờ cũng phải theo dõi đáy mắt là bệnh tiểu đường vì xơ vữa mạch máu không mời cũng đến do hậu quả dây chuyền của rối loạn biến dưỡng trước của chất đường, sau của chất béo. Mạch càng nhỏ càng dễ chai cứng, càng mau tắc nghẽn. Mạch càng khuất mắt thầy thuốc càng dễ bị bỏ sót. Chính vì thế mà mạng lưới mạch máu li ti trên đáy mắt, mạch máu chỉ nhìn thấy qua đèn soi đáy mắt của thầy thuốc nhãn khoa, là tụ điểm để phát hiện mức độ công phá của xơ vữa mạch máu.

Cũng chính vì thế mà đôi mắt là nhược điểm hàng đầu trong bệnh tiểu đường. Đó là lý do tại sao mù mắt vẫn trước sau là di chứng ác nghiệt của căn bệnh này, ngay cả ở các quốc gia đã có nền y tế tiên tiến, mặc dù thầy thuốc đang có trong tay nhiều loại thuốc hạ đường huyết công hiệu hơn xưa. Tình trạng mù mắt vì bệnh tiểu đường chắc chắn nghiêm trọng ở xứ mình vì biện pháp tầm soát và theo dõi biến chứng vẫn còn là chuyện xa lạ.

Theo kết quả thống kê của các hãng bảo hiểm ở châu Âu, hơn 3/4 người bệnh tiểu đường khó có giấc ngủ yên bình. Thêm vào đó, hơn phân nữa bệnh nhân tiểu đường gặp trục trặc với huyết áp, nếu không cao huyết áp thì huyết áp cũng dao động nhiều lần trong ngày. Nạn nhân đồng thời khó tránh phải ngày đêm đồng hành với stress vì bệnh, vì ăn kiêng, vì uống thuốc, vì hao tài…

Hậu quả là áp lực nội nhãn dễ vượt quá định mức bình thường gây bệnh mang tên “cườm nước” khiến người bệnh đau đầu ác liệt lại thêm hồi hộp đến độ tưởng chừng như bệnh tim. Tình trạng này càng nhanh chân hơn nữa nếu bệnh nhân ngày nào cũng nhiều giờ “tọa thiền” trước máy vi tính nhấp nháy, trước máy truyền hình đổi đài liên tục, trước trang sách chữ nhỏ li ti dưới ánh sáng nhờ nhờ.

Hết nước thành khô. Do phản ứng dây chuyền trong rối loạn biến dưỡng chất đường - chất béo - chất đạm nên nhiều thành phần trong cơ thể bị biến thế cấu trúc. Một trong các “thí điểm” của bệnh tiểu đường chính là thủy tinh thể, phần giữa vai trò lăng kính của đôi mắt. Phần này song song với tuổi đời trở thành vẩn đục, trở thành bệnh “cườm khô”. Nạn nhân lúc đầu thấy mờ mờ, sau cứ như vướng bụi rồi như ruồi bay trước mắt rồi cuối cùng mất hẳn thị lực. Tiến độ cườm mắt tất nhiên gia tốc thấy rõ ở bệnh nhân tiểu đường.

Tuy thao tác mổ cườm ngày nay tương đối đơn giản nhưng lại nhiêu khê với người bệnh tiểu đường vì thầy thuốc không thể mổ nếu đường huyết chưa ổn định. Do đó, thay vì “đợi cườm để mổ”, cách tốt nhất cho người bệnh tiểu đường là đừng để mắt hóa cườm. Đó là lý do tại sao nhiều thầy thuốc nhìn xa hơn đôi mắt người bệnh, chú trọng kết hợp hoạt chất bảo vệ đáy mắt như Lutein, Quercetin, Xanthin, sinh tố B12… trong phác đồ điều trị bệnh tiểu đường ngay khi bệnh nhân vẫn còn nhìn rõ.

Đó cũng chính là lý do tại sao người bệnh tiểu đường cần được khám mắt định kỳ mỗi 6 tháng dù chưa mờ mắt. Cũng chính vì thế mà ngay cả người chưa bệnh cũng cần quan tâm nhiều hơn đến đôi mắt. Vui gì khi cửa sổ của linh hồn còn đó nhưng chỉ để làm màu.

Góc tư vấn của bác sĩ Lương Lễ Hoàng

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Đội bóng Ba Đề FC đã vượt hơn 1.200km về tới Quảng Bình và trao cho gia đình em Phan Văn Minh

Ba Đề FC lan toả yêu thương

Vừa qua, Đội bóng Ba Đề FC đã vượt hơn 1.200km về tới Quảng Bình và trao cho gia đình em Phan Văn Minh tại xã Bắc Trạch, Bố Trạch, Quảng Bình số tiền 156.700.000 đồng; trong đó gồm 1 sổ tiết kiệm trị giá 105.000.000 đồng và 51.700.000 đồng tiền mặt.

Thể thao - Văn hóa quốc tế

Vận động viên trong 1 bài thi

TPHCM tổ chức giải bóng đá nghệ thuật

Giải bóng đá nghệ thuật châu Á-Thái Bình Dương 2018 (Asia-Pacific free style football Championship) sẽ diễn ra tại tòa nhà FCentral (16A Lê Hồng Phong, phường 12, quận 10, TPHCM) trong hai ngày 13 và 14-12. Giải sẽ có sự tham dự của rất nhiều cao thủ từ nước chủ nhà Việt Nam.