Để trường học là vườn ươm tài năng

1. Vừa qua, quận 8 và Hội Taekwondo TPHCM phối hợp “trình làng” chương trình thí điểm đưa taekwondo vào các trường học trên địa bàn. Điều này gợi nhớ mô hình đưa judo vào trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai, rồi phát triển thành lớp năng khiếu judo trường học đầu tiên tại TPHCM sau 8 năm gầy dựng.

Từ năm 1976-1996, những hoạt động TDTT ở trường Nguyễn Thị Minh Khai chủ yếu là điền kinh và bơi nhờ có hồ bơi, đường chạy “dã chiến” quanh trường, hố nhảy cao, nhảy xa, đẩy tạ. Năm học 1996-1997, nhờ Liên đoàn Judo Việt Nam hỗ trợ, trường và Hội phụ huynh phối hợp xây dựng một phòng tập judo. Năm học 1997-1998, CLB judo ở đây mới có 80 em, đến năm 2000-2001 là 550 em, và năm 2004-2005 là hơn 1.000 em.

Nhờ đội ngũ HLV giàu kinh nghiệm và xuất thân là võ sĩ đẳng cấp quốc tế như Cao Ngọc Phương Trinh, Trần Vũ Thị Hiếu Hạnh, Trần Đình Thủy Tú… CLB judo trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai không chỉ đem lại sức sống mới cho hoạt động thể thao học đường tại chỗ, mà còn cung cấp VĐV cho ngành TDTT TPHCM, với thành tích từ năm 1998-2007 là 50 HCV, 40 HCB, 30 HCĐ cấp thành phố; 25 HCV, 18 HCB, 15 HCĐ cấp toàn quốc; 1 HCV, 6 HCB, 5 HCĐ cấp quốc tế.

Từ năm học 2003-2004, được giảng dạy chương trình thí điểm phân ban, trong đó môn giáo dục thể chất gồm 2 phần: phần cứng là học theo quy định chung của Bộ GDĐT, phần mềm là các môn tự chọn, trường Nguyễn Thị Minh Khai đưa thêm cầu lông, bóng rổ, bóng bàn vào chương trình. Đồng thời đẩy mạnh mô hình CLB judo. Đến năm học 2005-2006, UBND TPHCM có quyết định cho trường thành lập lớp năng khiếu judo gồm 30 học sinh và 132 em dự bị, trang bị nhà tập luyện đạt chuẩn quốc gia.

Bài học kinh nghiệm đầu tiên của trường Nguyễn Thị Minh Khai về công tác thể thao học đường là Ban giám hiệu và tập thể hội đồng sư phạm dồn lực cho chương trình giáo dục thể chất, xem đây là môn học quan trọng không thể thiếu trong sự nghiệp giáo dục, góp phần đào tạo con người toàn diện.

Nhiều VĐV thể thao nổi tiếng của TPHCM từng xuất thân từ học đường, nhưng không phải lúc nào trường học ở đây cũng coi trọng việc giáo dục thể chất. Ảnh: Dũng Phương

2. Mới đây, khi trò chuyện với Trưởng bộ môn bóng ném quận 10 (nơi có HLV, VĐV làm chủ lực của đội tuyển bóng ném nữ quốc gia) lại nghe tin không vui: một trường tiểu học vốn là cái nôi bóng ném quận nhà hơn chục năm trước, nay trở thành số 0 vì hiệu trưởng hiện thời không ủng hộ.

Còn nhớ, đầu năm học 2007-2008, TPHCM đang ở cao điểm tổ chức giải vô địch học sinh, một trong các hoạt động liên tịch hàng năm giữa Sở GDĐT và Sở TDTT xuyên suốt hơn 20 năm qua, vậy mà vẫn còn tình trạng Ban giám hiệu một trường trên địa bàn không chịu xác nhận vào danh sách đăng ký thi đấu, thay vào đó, yêu cầu HLV của trung tâm TDTT quận tự liên hệ với phụ huynh để có chữ ký của họ thì học sinh mới được thi đấu, chỉ vì từng có sự cố 1 học sinh qua đời sau khi thi đấu một giải võ cổ truyền ở… quận khác đầu năm 2007.

Việc làm khó nhau thế này, nói trắng ra là xuất phát từ thái độ sợ phải chịu trách nhiệm. Sâu xa hơn, có thể thấy phong trào HKPĐ mà TPHCM tự hào là đi đầu toàn quốc vì luôn diễn ra mỗi năm học (thay vì 4 năm/lần như các địa phương khác) nhiều khi là khoảng-trời-riêng mà ngành TDTT phải lo toan.

Cụ thể, việc tổ chức HKPĐ hoặc giải vô địch học sinh đều tiến hành từ trường lên đến vòng chung kết cấp quận, và vòng chung kết toàn thành của gần 30 môn thể thao được tính vào kết quả thi đấu của ngành TDTT quận, huyện. Thế nên, ngành TDTT mặc nhiên gồng gánh phần cứng là huấn luyện, tuyển chọn và thi đấu. Trong quá trình này, nếu được sự hỗ trợ nhiệt tình và kịp thời của Ban giám hiệu các trường thì… quá khỏe, còn không thì đành chịu cảnh… quá khổ (sở).

Như vậy, tỉ lệ hơn 90% trường học ở TPHCM tổ chức HKPĐ, cũng như 12 (trong 24) quận huyện tại TPHCM có hơn 90% số học sinh đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể vào năm 2006 liệu là chất lượng thực sự hay là chạy theo “bề nổi”?

Công tác giáo dục thể chất, hay rộng hơn là hoạt động thể thao học đường luôn được xem là vườn ươm tài năng thể thao cần thiết. Một trong 3 mục đích của HKPĐ TPHCM là phát hiện và tuyển chọn tài năng thể thao bổ sung cho lực lượng VĐV năng khiếu TPHCM.

Tại hội thảo về giải pháp phát triển thể thao TPHCM ngày 15-1, Tiến sĩ Lâm Quang Thành (Hiệu trưởng trường ĐH TDTT TPHCM) nhận xét: “TPHCM có HKPĐ, có hệ thống năng khiếu trong trường học, nhưng chưa có quy hoạch, chế độ chính sách để phát triển nhân tài thể thao học đường. Hoạt động thiếu đa dạng, đến hẹn lại lên, cơ sở vật chất muôn hình muôn dạng. Còn lẫn lộn giáo viên giảng dạy giáo dục thể chất với... thợ thể thao”…

Nhận xét này hẳn dễ làm tổn thương mối liên tịch keo sơn hơn 20 năm nay giữa ngành TDTT và ngành GDĐT TPHCM, nhất là TPHCM vẫn luôn đứng đầu về thành tích HKPĐ toàn quốc. Nhưng để trường học là nguồn phát hiện, nuôi dưỡng và đào tạo ban đầu tài năng thể thao thì cần tham khảo nhận xét này. 

THỤC OANH

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Bóng đá trong nước

Trung vệ Bùi Tiến Dũng đang nóng lòng chờ đơi Viettel FC sang Thái Lan để hội quân. Ảnh: NVCC

Những tuyển thủ Việt Nam đang cách ly “đặc biệt”

Không được trực tiếp đón nhận tình cảm của người nhà bằng những món hàng “tiếp tế”, phải tự chăm sóc bản thân tại nơi đất khách quê người và luôn đặt trong tâm thế sẵn sàng cho nhiệm vụ mới, đó là những gì đang trải qua của 5 tuyển thủ thuộc Viettel FC cách ly tại Thái Lan.

Bóng đá quốc tế

Quần vợt

Andrey Rublev

Noventi Open (Halle): Rublev thắng trận thứ 30 ở “nội chiến nước Nga”, nhưng Medvedev bị loại

Hàng loạt tay vợt Nga đã ra sân ở Noventi Open (Halle) - giải đấu thứ 2 của mùa giải sân đất nện năm nay. Trong khi Daniil Medvedev bị Jan-Lennard Struff (Đức) loại với điểm số 6-7 (6-8), 3-6; Andrey Rublev đương đầu với đồng hương Karen Khachanov ở trận “nội chiến nước Nga” và đã đánh bại đối thủ với điểm số 6-3, 7-6 (7-5).

Các môn khác