Bóng đá và kỹ năng sống

Vụ tiêu cực liên quan đến 6 cầu thủ đội Đồng Nai thật sự là một cú sốc với những ai quan tâm đến bóng đá Việt Nam. Thứ nhất, sự việc diễn ra ngay khi vụ án tương tự tại Ninh Bình vẫn còn đang điều tra. Thứ hai, các cầu thủ ở Đồng Nai có thu nhập khá cao, lại nhận được sự quan tâm rất lớn từ địa phương cùng các đãi ngộ không dễ gì có được trong thời buổi khó khăn của cả làng bóng hiện nay. 6 cầu thủ đội Đồng Nai phạm tội gần như không có động cơ thực tế nào và thực hiện hành vi hết sức tinh vi, có thủ đoạn phức tạp khi đã biết trước hậu quả của nó.

Kể cả việc các cầu thủ này đã thua cá độ World Cup quá nhiều nên dẫn đến chuyện “thua me Tây, gỡ bài cào” thì cũng xuất phát từ điều cốt lõi: Kỹ năng sống. Những thanh niên lớn lên trong môi trường thể thao vốn là nơi dạy con người tính trung thực, cao thượng, sống sung túc bằng nghề của mình mà vẫn mờ mắt trước vài trăm triệu đồng để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật cũng như đạo đức nghề nghiệp, chỉ có thể là do họ chưa hoặc không được dạy về khả năng ứng xử với cuộc sống, cơ bản nhất chính là ứng xử với đồng tiền. Họ có đủ lý do để từ chối một cách đơn giản những lời mời có chủ đích từ mối quan hệ bên ngoài xã hội, vậy mà lại dễ dàng chấp nhận để trở thành một tên tội phạm trên sân bóng.

Điều đáng nói ở đây là các cầu thủ, từ lúc họ đá bóng đến khi trưởng thành đều trong môi trường tập thể có quản lý. Hơn ai hết, họ có đủ điều kiện để tiếp thu và chuẩn bị cho mình các phương thức tiếp cận cuộc sống và hành xử với nghề nghiệp của mình. Nhưng rõ ràng, không ai dạy họ điều đó hoặc có dạy nhưng hời hợt, chiếu lệ. Đây là thực tế của bóng đá Việt Nam khi tại các trung tâm đào tạo bóng đá, việc học văn hóa ít được chú trọng, chỉ mang tính hình thức hoặc chủ yếu là để cầu thủ có đủ điểm lên lớp ở các buổi học dạng bổ túc văn hóa vào thời gian ít ỏi ban đêm.

Nhìn rộng ra, việc quá chú trọng vào đào tạo kiến thức mà quên đi việc đào tạo kỹ năng sống và tạo ra những con người tích cực, không chỉ tồn tại trong bóng đá, mà là vấn đề của cả hệ thống. Những con người “được cho” là có đủ kiến thức và năng lực nghề nghiệp vẫn có thể chưa trưởng thành khi đối diện với những thách thức trong cuộc sống. Cách giáo dục ấy, nếu diễn ra trong một môi trường tập trung như bóng đá, lại càng khiến cho kỹ năng sống thêm phần hạn chế do thiếu quá trình tiếp xúc với xã hội theo từng giai đoạn của cuộc đời con người.

Cũng là câu chuyện về bóng đá. Vì sao cùng một tình huống bất lợi trên sân cỏ, cầu thủ chuyên nghiệp tại châu Âu lại hành xử văn minh, trong khi cầu thủ Việt Nam sẵn sàng xô đẩy trọng tài, đánh nhau với cầu thủ, phản ứng thái qua với cổ động viên? Ấy là do họ không có kỹ năng sống.

Bóng đá là cuộc sống, và rõ ràng vụ tiêu cực tại Đồng Nai là tấm gương phản chiếu bộ mặt của bóng đá Việt Nam cũng như một phần của xã hội Việt Nam vậy.

VIỆT QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất