Công tác giám sát, trọng tài trước mùa giải mới 2012

Kỳ 1: Chờ đợi ban trọng tài

Sau những sự cố liên quan đến công tác trọng tài trong giai đoạn cuối mùa giải 2011, VFF đã có những động thái khá quyết liệt, từ việc treo còi một vài trận cho đến đình chỉ làm nhiệm vụ các trọng tài bị cho là “có vấn đề”. Cùng với đó, HĐTTQG cũng đã được thay thế bằng Ban trọng tài theo đúng yêu cầu của FIFA. Trước mùa giải mới, công tác trọng tài lại thu hút sự quan tâm của dư luận và lần này, mọi sự kỳ vọng được đặt vào Ban trọng tài.

Mọi người hy vọng mùa bóng 2012, chất lượng của đội ngũ trọng tài sẽ được cải thiện đáng kể khi được chuyển đổi cho Ban trọng tài điều hành. Ảnh: Dũng Phương

Chiếc áo không làm nên thầy tu

Sự bất mãn, mất lòng tin vào công tác trọng tài trong suốt một thời gian dài khiến nhiều người kỳ vọng sự ra đời của Ban trọng tài sẽ là bước ngoặt để góp phần làm thay đổi công tác trọng tài.

Trước hết, phải xác định rằng: khác biệt lớn nhất giữa Ban trọng tài hiện nay với Hội đồng trọng tài quốc gia trước đây chỉ là chuyện hình thức. Theo khuyến cáo của FIFA, để phù hợp với xu thế phát triển chung, HĐTTQG của các liên đoàn thành viên phải chuyển đổi thành Ban trọng tài, chậm nhất trong năm 2011. Bởi vậy, VFF mới xúc tiến thay đổi tên gọi của tổ chức xã hội nghề nghiệp quản lý, điều hành công tác trọng tài ở Việt Nam thành Ban trọng tài. Trên thực tế, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Ban trọng tài vẫn được giữ nguyên như lúc còn mang tên HĐTTQG. Khác biệt lớn nhất giữa 2 tổ chức này chỉ nằm ở khâu nhân sự.

Theo quy định của FIFA, người đứng đầu Ban trọng tài phải là Ủy viên BCH LĐBĐ Quốc gia. Ông Nguyễn Văn Mùi, nguyên Chủ tịch HĐTTQG không đáp ứng được điều kiện này nên phải lùi bước. Cùng với đó, phản ứng của dư luận sau hàng loạt sự cố liên quan đến công tác trọng tài ở mùa giải trước cũng là nguyên nhân khiến ông Mùi bị thất sủng. Tại Hội nghị thường niên của VFF vừa qua, ông Dương Vũ Lâm, Ủy viên BCH VFF, Tổng thư ký HFF, đã được bổ nhiệm vào chức danh Trưởng Ban trọng tài. Giúp việc cho ông Lâm là các ủy viên Đoàn Phú Tấn và Bùi Như Đức.

Cũng bởi khác biệt lớn nhất giữa Ban trọng tài hiện nay với HĐTTQG trước kia nằm ở khâu nhân sự nên nói một cách chính xác, sự kỳ vọng đang được đặt cả vào “bộ ba” Dương Vũ Lâm, Đoàn Phú Tấn và Bùi Như Đức. Rõ ràng, công tác trọng tài không thể thay đổi chỉ với việc thay thế HĐTTQG bằng Ban trọng tài mà phụ thuộc vào năng lực, bản lĩnh và tâm huyết của bộ máy lãnh đạo.

“Chiếc áo không làm nên thầy tu”. Sự ra đời của Ban trọng tài, nói nôm na chỉ là chiếc áo mới khoác lên tổ chức quản lý, điều hành các ông vua áo đen. Công tác trọng tài có tốt hơn, các trọng tài có nghiêm minh, công bằng hơn, lại phụ thuộc vào năng lực quản lý, điều hành và cả cái tâm của những người lãnh đạo chứ không phải “chiếc áo”.

Tâm và tầm

Sau khi HĐTTQG và các ông vua sân cỏ bị chỉ trích dữ dội hồi cuối mùa giải trước, VFF đang kỳ vọng sự ra đời của Ban trọng tài sẽ góp phần cải thiện hình ảnh của đội ngũ các trọng tài. Về phía người hâm mộ và các đội bóng, sự ra đời của Ban trọng tài được trông đợi sẽ tạo nên bước ngoặt, nâng cấp chất lượng đội ngũ trọng tài và giảm thiểu tối đa những “tiếng còi méo”. Trọng trách ấy đang và sẽ được đặt lên vai những người đứng đầu Ban trọng tài.

Tất nhiên, chất lượng, năng lực của đội ngũ trọng tài không thể tiến bộ chỉ trong ngày một, ngày hai. Không thể chờ đợi sự ra đời của Ban trọng tài sẽ làm các trọng tài Việt Nam thoát chốc đạt đến đẳng cấp của những trọng tài hàng đầu thế giới. Bởi vậy, chỉ nên thực tế rằng, hy vọng Ban trọng tài ra đời, cùng những thay đổi về nhân sự ở cấp lãnh đạo, sẽ thổi một luồng gió mới vào công tác trọng tài. Đó là những tiếng còi công minh, những quyết định chính xác để giảm thiểu những sai sót vì tư tưởng, vì lợi ích cá nhân. Đó là những quyết định kỷ luật kịp thời, minh bạch, kiên quyết chứ không còn sự bao biện, né tránh trách nhiệm mỗi khi trọng tài mắc sai sót. Đó là việc điều hành, phân công trọng tài hợp lý, bảo đảm tính khách quan chứ không còn tình trạng bố trí “người nhà” thổi những trận “thơm”, đi những sân có “màu”… Tất cả những yêu cầu đó đang đặt lên vai bộ máy lãnh đạo Ban trọng tài trách nhiệm không nhỏ, đòi hỏi trưởng ban Dương Vũ Lâm và các ủy viên Đoàn Phú Tấn, Bùi Như Đức phải có cả “tâm” lẫn “tầm”. Ở phương diện này, hiện đang có không ít sự hoài nghi.

Trưởng ban Dương Vũ Lâm là dân ngoại đạo đối với công tác trọng tài. Không những vậy, ngay từ khi còn ngồi ghế Phó Chủ tịch phụ trách chuyên môn của VFF, cũng đã có không ít lời ra, tiếng vào về năng lực của ông Lâm. Đã vậy, 2 “trợ lý” của ông Lâm lại là những “cây đa, cây đề” trong giới trọng tài. Hồi nhiệm kỳ 3 của HĐTTQG, dù chỉ là ủy viên nhưng cái bóng của ông Đoàn Phú Tấn còn lớn hơn cả Chủ tịch Nguyễn Ngọc Vinh. Ông Bùi Như Đức lại là người có tầm ảnh hưởng lớn đến các trọng tài, nhất là về mặt tài chính. Trong bối cảnh ông Trưởng ban là dân “amateur” còn thuộc cấp lại là những người có máu mặt, nguy cơ Ban trọng tài bị khuynh đảo không hẳn là nhỏ. Đây cũng là bài toán nan giải đối với lãnh đạo VFF, nhưng trong bối cảnh công tác trọng tài đang bị mất uy tín nghiêm trọng thì những gương mặt này là khả dĩ nhất để ngồi vào Ban trọng tài.

Làm công tác quản lý, điều hành đội ngũ trọng tài Việt Nam luôn phải đối diện với vô vàn sức ép, từ các đội bóng đến dư luận, người hâm mộ. Ngoài cái “tầm” để quản lý một đội ngũ trọng tài, vốn không thiếu những anh đầy cá tính, ranh ma, còn phải có cái “tâm” để gạt sang một bên những lợi ích cá nhân, gạt bỏ chuyện “quân anh, quân tôi” để cùng chung tay góp sức vì sự phát triển của công tác trọng tài.

HẢI NAM

>> Kỳ 2: Nỗi lo của Vua

 

Trưởng Ban trọng tài Dương Vũ Lâm: "Sẽ quán triệt tư tưởng để mọi thứ tốt hơn"

111trọng tài nhận lệnh triệu tập sẽ có mặt tại Đà Nẵng vào ngày 12-12 tới để tham gia khóa tập huấn và kiểm tra thể lực nhằm chuẩn bị cho mùa bóng 2012. Các trọng tài vượt qua kỳ kiểm tra này sẽ được phân nhiệm điều hành các trận đấu tại V-League và hạng Nhất . Đây cũng là mùa bóng đầu tiên hệ thống điều hành trọng tài sẽ không còn Hội đồng mà chuyển thành Ban trực thuộc VFF. Đó cũng là mùa bóng ra mắt của nhiều người mới, nhất là Trưởng Ban điều hành, ông Dương Vũ Lâm vốn là Phó Chủ tịch của VFF rồi sau đó là Tổng thư ký HFF và nay nhận nhiệm vụ ở vai trò mới nhưng lắm chông gai này. Ông Dương Vũ Lâm đã có buổi trao đổi với SGGP Thể thao trước mùa bóng mới…

TânTrưởng Bantrọng tài, ông Dương Vũ Lâm. Ảnh: D.P

°Cảm nghĩ của ông khi lần đầu tiên nắm trọng trách điều hành trọng tài, vai trò được xem là lắm áp lực này?

- Thực ra thì đấy cũng là nghề nghiệp quản lý của chúng tôi thôi. Theo tiêu chí thì điều hành Ban trọng tài không có những liên quan dính dáng gì đến đội bóng hay Liên đoàn địa phương. Anh Phạm Ngọc Viễn thì làm ở VFF, anh Nguyễn Nam Hùng thì nằm trong Thường trực VFF nên không nhận. Vai trò trên được giao cho tôi và tôi sẵn sàng để nhận nhiệm vụ này. Ngoài ra, còn có anh Đoàn Phú Tấn là phó trưởng ban cùng các anh Bùi Như Đức và Đặng Thanh Hạ là trợ lý. Còn tôi thì quản lý chung.

°Đang là phó chủ tịch AFF, ông sẽ tận dụng để phát triển chuyên môn của trọng tài?

- Với vai trò trên, tôi sẽ cố gắng để đưa trọng tài nam, nữ, giám sát tham gia điều hành nhiều giải đấu quốc tế để nâng cao chuyên môn. Ngoài ra còn có cả trọng tài ở môn futsal và bóng đã bãi biển nữa. Cầu thủ thi đấu nhiều để cọ xát thì trọng tài, giám sát trọng tài cũng cần phải như vậy để nâng cao. Hòa nhập cùng những thành viên ấy, tôi nghĩ trọng tài và cả giám sát sẽ tốt hơn cả trong thu nhập lẫn nâng cao chuyên môn.

Hiện tại, chúng ta đã có nhiều giảng viên đạt chuẩn quốc tế như anh Bùi Như Đức, Dương Văn Hiền, Lương Thế Tài. Còn Võ Minh Trí đang nằm trong Top trọng tài đỉnh của FIFA và thường được phân làm nhiệm vụ ở những giải quan trọng như vòng loại World Cup, châu Á… Hướng tới là như thế, ngoài việc đăng ký FIFA, trọng tài sẽ được tạo điều kiện để đi làm nhiệm vụ quốc tế nhiều hơn.

°Nhưng tiêu chí lựa chọn có khắt khe?

- Giải VĐQG rất quan trọng để có được những đánh giá chung. Tôi cho rằng V-League là giải rất có giá trị mà AFC đang lưu ý. Tiêu chí quốc tế rất rõ, đơn cử như trọng tài nữ nếu được cử đi làm nhiệm vụ quốc tế thì trong nước phải có giải VĐQG nữ chứ không được như trước đây là chỉ cần… quen là được tất. Phải tổ chức tốt giải đấu thì trọng tài mới được lưu ý và cử đi được.

Sẽ có Học viện trọng tài bóng đá trong tương lai?

Trong thời gian tới, Thái Lan sẽ tiến hành mở Học viện đào tạo trọng tài bóng đá. Nhiều quốc gia trong khu vực đã có lời mời sang tham quan nhân dịp này, trong đó có Việt Nam. Ông Dương Vũ Lâm cho biết đây cũng là một ý tưởng hay và cần sang quan sát, nếu thấy hay thì sẽ nghiên cứu để tiến hành làm. “Nhưng trước mắt là đi xem họ tổ chức như thế nào”, ông Lâm nói.

°Trở lại với đội ngũ trọng tài hiện nay, ông hy vọng nhiều vào đợt tập huấn sắp tới?

- Hiện tại anh Đoàn Phú Tấn đã soạn chương trình rất tốt để anh em trọng tài nhìn ra được những gì để làm tốt hơn tại giải. Tôi nghĩ mọi thứ sẽ tốt hơn cũng như không còn những phản ứng từ các đội bóng. Nhưng quan trọng vẫn là tính nghề nghiệp, phải đam mê và phải tôn tính tự trọng của nghề mình lên thì mới tốt được, nếu không thì rất nguy hiểm.

Chuyện bài bạc sẽ dẹp hẳn vì chỉ có hại cho giới trọng tài. Điều này không mới, Hội đồng trọng tài trước đây đã làm rồi nhưng sắp tới chúng tôi sẽ quán triệt và kiên quyết hơn.

°Nói về trọng tài nhiều, thế còn Giám sát trọng tài?

- Giám sát trọng tài tới đây cũng sẽ được bổ nhiệm luôn, yêu cầu sẽ gắt gao hơn để có trách nhiệm hơn. Trước nay, các giám sát thường hay dễ dãi, sắp tới sẽ phải cương quyết. Nếu trận đấu có vấn đề thì không chỉ trọng tài mà cả giám sát cũng phải có trách nhiệm. Sắp tới còn có thêm Ban đạo đức nữa nên chúng tôi sẽ có nhiều kênh căn cứ vào đó mà đánh giá và xử lý.

°Việc xử lý kỷ luật trọng tài liệu có công bố công khai?

- Chỉ cần thấy trọng tài không xuất hiện ở những vòng đấu tiếp theo là hiểu là đã bị kỷ luật, chúng tôi không công bố cụ thể. Có nhiều điều tiếp tục kế thừa từ HĐTT, nhưng cũng có nhiều điều phải sửa đổi để mọi thứ tốt hơn để không còn nhìn thấy trọng tài… đen thui sau mỗi mùa bóng. Nếu đội bóng “muốn” mà trọng tài cương quyết “không” thì làm sao mà xảy chuyện được? Tôi hy vọng trọng tài mùa sau sẽ tốt hơn.

°Công việc của Ban trọng tài ắt nhẹ hơn Hội đồng trọng tài trước đây?

- Tôi thì chịu trách nhiệm chung, những việc khác đã phân công phân nhiệm rồi, mọi thứ anh em chủ động và chúng tôi chỉ cần ráp lại vận hành. Anh Đoàn Phú Tấn ở Hà Nội sẽ là Phó Thường trực, anh Bùi Như Đức thì ở phía Nam, còn ở miền trung có Đặng Thanh Hạ. Thực ra thì phương án không mới, nhưng về lâu dài thì còn mở.

°Nếu có lời nhắn gởi đến các CLB, ông sẽ nói điều gì?

- Tôi muốn là các CLB hãy thấm nhuần về luật hơn để không có những tranh cãi về trọng tài. Hy vọng các đội thi đấu sòng phẳng, trọng tài cầm cân nẩy mực tốt để cùng làm cho bóng đá Việt Nam phát triển. Hãy xác định chúng ta đang ở trong một mái nhà chung, mỗi người có công việc, trách nhiệm riêng và cùng tham gia với tinh thần cao thượng.

Sai sót của trọng tài trước đây là có, nhưng mỗi người cũng chỉ có 1 cặp mắt nên có những tình huống không theo kịp thì nên thông cảm. Nhưng chúng tôi sẽ cương quyết về vấn đề tư tưởng, nếu trọng tài có biểu hiện không tốt thì không chấp nhận được. Chúng tôi sẽ làm sao để trọng tài ra sân với tinh thần và tư tưởng tốt nhất. Không thể hứa tuyệt đối, nhưng chúng tôi sẽ hạn chế tối đa từ phân công cho đến giám sát, đánh giá xử lý sau trận đấu.

°Cám ơn ông

QUỐC HUY (thực hiện)

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Fanzone

Tác giả và Tự truyện Pirlo in tại Việt Nam

ADDIO, ANDREA

Tôi rất thích một câu nói trong bộ phim Casablanca. Rick đã nói trong ngày gặp lại Ilsa ở quán rượu của mình: “Anh vẫn nhớ ngày hôm đó. Quân Đức mặc áo xám, còn em mang chiếc váy màu xanh.” Câu hội thoại đơn giản, nhưng chứa cả một khoảng trời nhung nhớ trong lòng Rick. Đấy cũng là cái ngày cô bỏ anh đi, là ngày quân Đức tràn vào Paris. Đêm mưa tầm tã trên chuyến tàu xe lửa hôm ấy, anh vo mảnh giấy cô để lại và ném đi.  Mảnh giấy ướt đẫm mưa nhòe màu mực...