Không thể vội vàng

Khi thương hiệu dinh dưỡng Nutifood đề nghị bố trí quỹ đất để thành lập Học viện bóng đá Arsenal tại TPHCM đã có không ít ý kiến nghi ngờ về tính khả thi của dự án đào tạo bóng đá trẻ này.

Chủ yếu vì Nutifood chỉ mới tham gia tài trợ bóng đá hơn 1 năm qua nên người ta cho rằng, việc lập học viện chỉ là cách để quảng bá thương hiệu chứ thương hiệu này có kinh nghiệm đâu mà làm bóng đá trẻ. Hơn nữa sẽ có thắc mắc: anh đào tạo cầu thủ ra để làm gì khi không hề có CLB thi đấu.

Thật ra, nếu Nutifood thật tâm làm bóng đá trẻ thì lại tốt hơn hẳn một CLB chuyên nghiệp thực hiện công việc này. Trong bóng đá chuyên nghiệp, có sự tách bạch khá rõ giữa công tác đào tạo và thi đấu. Sẽ không ai ngạc nhiên nếu CLB lừng danh Real Madrid (Tây Ban Nha) không sử dụng được cầu thủ nào do lò Castilla danh tiếng của họ đào tạo. Tương tự, Barcelona vẫn chưa giới thiệu thêm ngôi sao nào từ lò La Masia của mình kể từ sau lứa Messi, Xavi… Hoặc CLB Man.United (Anh) vẫn chưa có thêm một “Thế hệ 92” mới. Tiêu biểu như Arsenal, nổi tiếng với học viện bóng đá trên toàn cầu, ấy vậy mà họ có thể ra sân mà chẳng có bất kỳ sản phẩm nào do mình đào tạo nên.

Chuyện hiển nhiên này không chỉ xảy ra với bóng đá đỉnh cao và cũng chẳng cá biệt trong môn bóng đá. Như chúng ta đã biết, “nữ hoàng tốc độ” Vũ Thị Hương được thể thao Thái Nguyên ươm mầm nhưng lại trưởng thành, tỏa sáng trong màu áo… An Giang và cô tập luyện chủ yếu tại… TPHCM. “Lò” SLNA sản sinh không biết bao nhiêu cầu thủ giỏi, đứng đầu về số lượng cầu thủ đoạt danh hiệu Quả bóng vàng Việt Nam nhưng CLB cũng chỉ 1 lần đoạt chức vô địch V-League trong khi Becamex Bình Dương 3 lần vô địch lại hầu như chẳng đào tạo nổi cầu thủ trẻ nào để cống hiến cho đội U.23 Việt Nam.

Chúng tôi dông dài như trên để nói về trường hợp đội HA.GL đang thi đấu kém cỏi về thành tích sau khi đôn toàn bộ lứa cầu thủ đầu tiên của Học viện HA.GL - Arsenal JMG lên đội 1 để thi đấu V-League 2015. Dù có không ít góp ý nên mua thêm cầu thủ trưởng thành để làm trụ cột nhưng bầu Đức vẫn khẳng định đội bóng trẻ này sẽ thành công trong tương lai. Với chất lượng của các cầu thủ như Công Phượng, Xuân Trường, Tuấn Anh… việc họ thành công không có gì phải nghi ngờ, tuy nhiên cách mà HA.GL vội vàng đưa họ lên đá V-League cũng như việc CLB HA.GL không tăng cường cầu thủ, chỉ sử dụng “cây nhà lá vườn” lại không hợp lý. Các cầu thủ sau khi “tốt nghiệp” thay vì phải trải qua giai đoạn tích lũy kinh nghiệm (với các ngành nghề khác thì gọi là “thử việc” hoặc “thực tập”) lại được thi đấu chuyên nghiệp ngay chỉ vì được bầu Đức “đặc cách”. Điều này khiến cho ranh giới giữa đào tạo và thi đấu không còn tồn tại. Tính chất khác biệt giữa một học viện và một CLB chuyên nghiệp bị đánh đồng. Hậu quả của nó có thể là sự thui chột tài năng khi chịu áp lực thành tích quá sớm, không hoàn thành những bước cơ bản của quá trình trở thành cầu thủ chuyên nghiệp.

Đào tạo VĐV cũng như các hoạt động giáo dục con người khác, tiêu chí quan trọng nhất là tuyệt đối không “nhảy cóc”, luôn đòi hỏi sự kiên nhẫn rất cao. Đào tạo là một chuyện, sử dụng là một chuyện khác chứ không thể “2 trong 1”. Tùy vào từng môi trường, VĐV hay cầu thủ có thể thay đổi năng lực thi đấu của mình dựa trên những yếu tố cơ bản mà họ đã được đào tạo. Không thể có chuyện các học viện chỉ dạy cầu thủ biết chơi bóng đá tấn công mà không có kỹ năng phòng ngự. Sự phát triển của họ khi trưởng thành có thể hoàn toàn khác với những gì họ được học. “Ép” họ chỉ đá một cách, buộc phải thích ứng nhanh với hoàn cảnh, không phải là điều tốt.

Thực tế cho thấy các cầu thủ SLNA chỉ thành công khi rời quê hương thi đấu cho các CLB khác. Rồi như các trung tâm bóng đá trẻ Viettel, PVF hiện vẫn đào tạo ra nhiều lứa cầu thủ tuổi U rất thành công dù họ không hề có CLB thi đấu chuyên nghiệp. Chất lượng đào tạo của Học viện HA.GL - Arsenal JMG có lẽ không cần phải nghi ngờ nhưng nếu có ý kiến cho rằng những Công Phượng, Tuấn Anh… khó thành ngôi sao trong tương lai vì bị “chín ép” thì cũng không phải là không thể xảy ra nếu bầu Đức vì sự tự ái của mình mà sử dụng họ cho bằng được.

VIỆT QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Thêm cơ hội tích lũy

Thêm cơ hội tích lũy

Kết quả bốc thăm chia bảng vòng chung kết giải Vô địch nữ châu Á 2019 diễn ra tại Jordan vừa qua đã gần như đóng chặt cánh cửa cơ hội dự vòng chung kết thế giới của tuyển nữ Việt Nam.