Câu chuyện bóng chuyền: Ranh giới mong manh

SGGPO

Bóng đá có lẽ là môn thể thao duy nhất ở Việt Nam đến giờ đã tự xây dựng cho mình được một bộ khung quy định khá chuẩn về chuyển nhượng VĐV, nên ít khi gây ra tranh cãi. Trong khi những môn khác như bóng chuyền, xe đạp, điền kinh, quần vợt… lại thường xuyên xảy ra rắc rối, thậm chí là kiện tụng lúc nảy sinh bức xúc chuyện đi-ở giữa VĐV với đơn vị chủ quản…

Chủ công Đinh Thị Thuý (16) đề nghị được rời CLB NHCT.

Chủ công Đinh Thị Thuý (16) đề nghị được rời CLB NHCT.

Muôn kiểu “chiêu trò”

Không hiền hoà như vẻ bề ngoài, làng bóng chuyền Việt Nam luôn ẩn chứa trong mình những rắc rối, tranh cãi và nguy cơ đổ vỡ vì chính những chiêu trò mà giới làm nghề nghĩ ra, trước là làm lợi cho cá nhân và đội bóng của mình, sau là triệt hạ sức mạnh của đối thủ, gây nhiễu loạn sự chuẩn bị của các đội bóng trước khi bước vào sân chơi Vô địch quốc gia, giải hạng A…

Khi ngoại binh còn được thi đấu ở giải vô địch quốc gia, thậm chí còn xuất hiện nhiều kiểu giành giật VĐV giữa các đội bóng với nhau, có thể biến một HLV, lãnh đội thành những “tay cò” lành nghề, gây rối loạn sự chuẩn bị của các đội bóng. Liên đoàn bóng chuyền (VFV) sau đó phải tuyên bố loại ngoại binh khỏi đời sống bóng chuyền Việt, vừa để hạn chế tiêu cực nảy sinh, vừa giúp chấn chỉnh lại công tác đào tạo VĐV trẻ.

Thế cho nên, vụ việc mới đây chủ công Đinh Thị Thuý kiên quyết đòi rời khỏi đội bóng chuyền nữ Ngân hàng Công thương (NHCT) để chuyển sang đầu quân cho một CLB khác được cho là đã chèo kéo VĐV này lâu nay với mức phí lót tay và lương cao hơn những gì mà Thuý đang hưởng ở CLB chủ quản. Được biết, đội bóng tân binh của giải VĐQG 2019 đang “khát” VĐV và Đinh Thị Thuý không phải là cái tên duy nhất mà đội bóng này chèo kéo, vì khá nhiều tuyển thủ của NHCT, VTV Bình Điền Long An, Thông tin LVPB… đều được hứa hẹn sẽ “lót tay cao, chi lương đậm, thưởng lớn” nếu tìm được cách bỏ ngang CLB chủ quản để về đầu quân cho họ.

Theo HLV trưởng Nguyễn Tuấn Kiệt, nếu cô học trò ở cả CLB NHCT lẫn ĐTQG đã hết tình với đội bóng thì chính ông cũng không cản bước, vì từng trải qua đời VĐV nên ông Kiệt hiểu kiếm thêm thu nhập ở giai đoạn đang sung sức và “chín” về chuyên môn sẽ tốt cho tương lai.

Có điều, cách ra đi có phần cạn tình như thế sẽ tạo nên tiền lệ xấu, thành ra CLB NHCT yêu cầu Thuý (hoặc CLB muốn chuyển nhượng Thuý) phải đền bù chi phí đào tạo VĐV lên đến hơn 1 tỷ đồng, nếu không muốn tiếp tục ở lại thi đấu cho CLB đến năm 23 tuổi theo quy định trong Quy chế chuyển nhượng mà VFV đã ban hành. Chủ công sinh năm 1998 này trước đây là VĐV năng khiếu của Hà Nam, nhưng năm 2012 được chuyển nhượng về CLB NHCT, mới vừa kết thúc hợp đồng thử việc khi vừa bước sang tuổi 21.

Có một thực tế là bóng chuyền Việt Nam lâu nay luôn tồn tại tình trạng những CLB mới thăng hạng hoặc được đầu tư thành lập mới nên không có sẵn VĐV, đành phải lôi kéo HLV, VĐV bỏ đội bóng chủ quản đề về thi đấu cho họ dù không hề bỏ ra một đồng chi phí tìm kiếm và đào tạo VĐV từ tuổi năng khiếu đến khi thành tài.

Mà thường thì kiểu làm bóng chuyền thời vụ và “đốt cháy giai đoạn” như vậy luôn dẫn đến viễn cảnh đổ vỡ, như trường hợp của các đội bóng Vietsov Petro, Đức Long Gia Lai, Xây lắp dầu khí TBD, Tập đoàn dầu khí QG… trong khoảng 1 thập niên trở lại đây.

Chưa kể, hệ luỵ của việc không đào tạo VĐV nhưng gây rối loạn lực lượng của các đội bóng khác tạo ra những chuyện đáng buồn cho bóng chuyền bây giờ: thầy không nhìn mặt trò, trò né tránh để không giáp mặt HLV cũ, lãnh đạo các đội bóng xỉa xói nhau vì cho rằng đối phương đã “lén đi đêm” để chèo kéo, gạ gẫm VĐV của họ dứt tình mà ra đi, tranh cãi nảy lửa từ những cuộc chia tay “cơm không lành, canh chẳng ngọt”…

Câu chuyện bóng chuyền: Ranh giới mong manh ảnh 1 Chủ công Từ Thanh Thuận (14) từng tốn khá nhiều giấy mực của báo chí khi tuyên bố chia tay bóng chuyền Vĩnh Long cách đây 3 năm.
Đôi bên cùng thiệt thòi

Trong giới bóng chuyền, những tên tuổi lẫy lừng như Nguyễn Hữu Hà, Phạm Thị Kim Huệ, Nguyễn Văn Hạnh, Đinh Thị Trà Giang, Từ Thanh Thuận, Nguyễn Hoàng Thương… từng ít nhất một lần rơi vào cảnh “đi cũng dở mà ở lại không xong” với CLB chủ quản. Rời bỏ CLB từng cho mình nhiều thứ, trong đó có cả tiền bạc và danh tiếng, nhưng hầu hết VĐV đều có lý do riêng của mình, hoặc sẽ được hưởng khoản đãi ngộ cao hơn rất nhiều so với ở đội bóng cũ, hoặc vì bị HLV chèn ép quá sức chịu đựng.

Nhưng sau tất cả, khi mọi tranh cãi đã dừng lại, sự thiệt thòi chắc chắn sẽ chia đều cho cả CLB lẫn VĐV, đúng như lời ông Lê Trí Trường - Tổng thư ký Liên đoàn bóng chuyền Việt Nam (VFV) - nhấn mạnh: “Cả VĐV lẫn CLB đều thiệt thòi khi nảy sinh rắc rối. Thứ nhất, niềm tin vào nhau vốn được xây dựng từ rất lâu trước đó bỗng chốc tan biến, để thay bằng cảm xúc thù nghịch. Thứ hai, CLB đào tạo ra VĐV tài năng nhưng rốt cuộc không giữ được người bị ảnh hưởng nặng nề về lực lượng cũng như thành tích, sẽ tìm cách cấm cản VĐV thi đấu ít nhất 1 mùa giải. Còn VĐV thì cũng đâu khá hơn, tìm đến một đội bóng khác nhưng đâu có thoải mái khi về lại chốn cũ, giáp mặt những đồng đội cũ. Chúng tôi chứng kiến nhiều tranh cãi, luôn nỗ lực khuyên giải cả VĐV lẫn CLB tìm đến giải pháp êm thấm, nếu tiếp tục gắn bó được với nhau thì nên, còn không thì chia tay trong sự tôn trọng. VFV không đứng về bất cứ phía nào cả, mà luôn muốn bảo vệ tối đa quyền lợi chính đáng cho CLB và VĐV”.

Ông Trường thừa nhận dù điều hành hoạt động bóng chuyền dựa trên những quy định và nguyên tắc luật được thiết lập và điều chỉnh thường xuyên, nhưng đôi khi VFV cũng bối rối trước các sự việc nảy sinh. Những chiêu trò “đi đêm”, chèo kéo VĐV, chơi xấu đồng nghiệp… thì thật khó tìm bằng chứng, thành ra có muốn phạt lỗi CLB hay VĐV, HLV nào đó cố tình phá vỡ sự yên bình của làng bóng chuyền cũng không được.

Quy định VĐV sau khi được đào tạo từ tuổi năng khiếu ban đầu đến lúc 18 tuổi thì phải phục vụ thêm cho CLB 5 năm (đến năm 23 tuổi) mới được tự do chuyển nhượng chỉ là 1 trong những ràng buộc mà VFV có thể giúp các CLB quản lý VĐV, nhưng sẽ bị vô hiệu hoá một khi CLB này sẵn sàng chi khoản tiền đền bù chi phí đào tạo từ 1-2 tỷ đồng để lấy bằng được VĐV của CLB kia.

Ngọc Hoa là biểu tượng “bất khả xâm phạm”

Ngay cả khi đã chia tay sự nghiệp VĐV, chuyển hướng làm HLV và chăm sóc cho gia đình nhỏ của mình thì nhiều CLB ở làng bóng chuyền Việt Nam vẫn sẵn sàng chào đón phụ công Nguyễn Thị Ngọc Hoa về thi đấu với mức thù lao hậu hĩnh. Tất nhiên, VĐV đã được xem là biểu tượng của CLB VTV Bình Điền Long An này lắc đầu, cũng giống như nhiều lần trước đây cô từng từ chối lời mời mọc và chèo kéo của những đội bóng giàu tiềm lực tài chính khác.

Ngoại trừ thời điểm khoác áo 2 CLB tại Thái Lan đấu Thai-League và giúp Bangkok Glass VC lên ngôi vô địch Giải các CLB nữ châu Á năm 2015, Ngọc Hoa toàn tâm toàn ý phục vụ cho đội bóng quê hương Long An của mình, từ lúc mới bén duyên với bóng chuyền năm 12 tuổi. Đối với cô, lòng trung thành và thái độ lao động nghiêm túc mới hình thành nên phẩm chất cho một VĐV bóng chuyền đích thực, chứ không phải sự hời hợt, tư duy “đứng núi này trông núi nọ” hay suốt sự nghiệp VĐV phải chạy theo sức hút của những khoản tiền lót tay, lương cao, thưởng lớn…

LÊ QUANG

Các tin, bài viết khác

Đọc nhiều nhất

Quang cảnh trao giải vô địch cho đội Tứ Xuyên (Trung Quốc). Ảnh: DŨNG PHƯƠNG

Cúp bóng chuyền nữ quốc tế VTV9 Bình Điền 2019: Tứ Xuyên vượt qua BIP để lên ngôi

Tái ngộ ở trận chung kết của mùa giải 2019, các tay đập Tứ Xuyên tiếp tục thể hiện phong độ ấn tượng và vượt qua CLB BIP (Mỹ) với tỷ số 3-0 (25/23, 26/24, 25/18) để giành ngôi vô địch lần đầu tiên. Tiếc cho đội bóng đến từ Mỹ, vì mùa thứ hai liên tiếp họ chỉ có thể rời Cúp VTV9 Bình Điền với ngôi á quân.